Loreva
Loreva

Utwór 3 z 14

Wół wiosnowaty

Pierwszy upał wiosenny, skrząc się po murawach 
Ślepi szyby w chałupach i wodę we stawach. 
Muchy ruchem celowym — a bez celu krążą. 
W jeden powój miłosny dwie łątki1 się wiążą. 
Świerszcz wzniósł nogę — na baczność, a drugą — w sen dłuży... 
Gardziel kwiatu drobnego zachłysnął bąk duży, — 
Tylko wół, co tej wiosny czad2 chłonie morderczy, — 
Jak rogata mogiła3, w pustkowiu pól sterczy! 
Źle mu! Przemęczył żebra, przepracował płuca! 
Pole w ślepiach kołuje... Mrok do łba się rzuca... 
Nigdy dotąd nie tracił ziemi pod kopytem... 
Stracił teraz i runął!... Runął — całym bytem! 
Za duży — dla litości, dla snu — zbyt brzuchaty... 
A że zemdlał na wiosnę — zwie się Wiosnowaty4. 
Toć go znałem! Miał w pysku — woń mlecznej ciepłoty, 
W której tchu źródłowieją ziół słodkie wypoty. 
Lubił słuchać, jak woda, wargą ssana czujnie, 
Na dno brzucha mu spada — dźwięcznie i niechlujnie... 
Lubił wgniatać kurzliwie w piach, lśnistszy5 od złota, 
Dreptające kopyta z przytwierdkami błota. 
Nie wiem, jak się to działo, — ale już o świcie 
Wchodził z widnokręgami w obłędne współżycie... 
Gdzie się zjawił — tam zawsze tkwił w snów bezokolu6, 
I bezdomniał w oborze — i daleczał w polu... 
Oczami, co się martwią, choć światu nie przeczą, 
Patrzył we mnie, jak w oddal — w mgłę ledwo człowieczą... 
Wierzył w Boga, nie wiedząc, że to — Bóg... Na miedzy 
Przystawał, by ciąg dalszy snuć owej niewiedzy. 
A nie bratał się z ciałem, co marło w niedoli, — 
Żył sam w sobie, — poza nim... A ono — niech boli... 
I zadrwiły zeń nagle niegodziwe kości: 
Nie zniósł wiosny — bez szczęścia, czaru — bez radości... 
Poraziło go słońce. Przyśniły się zgony... 
Skroń chylę i całuję łeb, snem pomącony, 
Twardy, jak głaz, co cierpi z trudem — nie od razu... 
Kocham upór męczeński — hej! — takiego głazu!... 
A on leży i leży... Muchy grzbiet obsiadły. 
Brzuchem w nicość się tłoczy, a wargi pobladły, — 
Jęzor z nich się w świat wywarł i na bok zwichnięty 
Śmierć liże, niby cukier, dany dla przynęty... 
Dzień przystanął opodal... Czas luzem się tuła... 
Jar pobliski brzmi osą, jak pusta szkatuła. 
Cisza stoi nad polem — żywa i gorąca, 
Lecz nad tą ciszą, z istnień utkaną tysiąca, 
Góruje tajemnicą drętwego mozołu 
Cisza — wezbrana w ciele zemdlonego wołu. 
  1. łątka — rodzaj ważki o wysmukłym ciele, zielono lub niebiesko zabarwionym, mający dwie pary błoniastych, wydłużonych skrzydeł. [przypis edytorski] ↩
  2. czad — tlenek węgla, woń spalenizny, swąd; tu: wyziewy, duchota. [przypis edytorski] ↩
  3. mogiła — tu raczej: kopiec, kurhan, pagórek. [przypis edytorski] ↩
  4. Wiosnowaty — formacja słowotwórcza nawiązująca do takich określeń od chorób i cech, jak trędowaty, zezowaty, kołowaty itp., sugeruje, że wiosna zadziałała na wołu jak choroba. [przypis edytorski] ↩
  5. lśnistszy (neol.) — bardziej lśniący. [przypis edytorski] ↩
  6. bezokole (neol.) — miejsce lub stan poza czasem, poza wszelkimi okolicznościami, jak w terminie gramatycznym bezokolicznik. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Bolesław Leśmian

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

W chmur odbiciu (cykl) · Okładka na podstawie: Textures (Blue Curtain), fotologic@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

W chmur odbiciu (cykl) · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/napoj-cienisty-w-chmur-odbiciu-cykl/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis