Loreva
Loreva

Utwór 9 z 27

Ulalume

Chmura niebo mroczyła surowa 
I od liści powiędłych szedł szmer — 
Od gałęzi powiędłych szedł szmer... 
Była ciemna noc październikowa,  
Najstraszniejsza z mego życia er... 
Był to Aubr, który we mgle się chowa, 
I wilgotny, pomroczny las Weir; 
Aubr — jezioro, co w mroku się chowa 
I od wiedźm opętany1 las Weir  
Tam to niegdyś szeroką aleją 
Śród cyprysów z swą duszą sierocą — 
Ze swą Psyche2 błądziłem sierocą,  
W dniach, gdy w sercu płomienie goreją,  
Jak te ognie, co z wirem i mocą, 
Jak te lawy, co wiecznie a z mocą  
Aż na Yanik siarczyście się leją  
Pod biegunów lodowych północą —  
Aż na Yanik jęcząco się leją 
Pod tych królestw lodowych północą.  
Słowa myśl nam mroczyła surowa 
I od marzeń zdrętwiałych szedł szmer —  
I od wspomnień zdradzieckich szedł szmer: 
Bom nie wiedział, że październikowa  
Była noc — ach! najstraszniejsza z er, 
Noc śród nocy najstraszniejszej z er —  
Że to Aubr, który we mgle się chowa 
(Chociem3 błądził ongi śród tych sfer),  
Aubr — jezioro, co w mroku się chowa, 
I od wiedźm opętany las Weir.  
A gdy noc opuszczała niebiosa,  
Kompas gwiazd zapowiadał już ranek —  
Jako gwiazda, co wróży poranek,  
Kres nam drogi rozjaśnia z ukosa 
Blade światło zza lasu firanek...  
I cudowna, srebrzysta lśni kosa,  
Róg podwójny — róg dawnych sielanek —  
Diamentowa Astarty4 lśni kosa,  
Róg widomy, róg greckich sielanek. 
«Ona — rzekłem — świetniejsza od Diany5, 
Ona krąży po westchnień eterze, 
Ona włada we wspomnień eterze, 
Ona wie, że wciąż niewypłakany 
Ból, gdzie rozpacz na twarzy łez strzeże —  
I nad gwiazd się uniosła rydwany, 
By nam w niebie zgotować wieczerzę, 
Letejskiego6 pokoju wieczerzę. 
Uleciała nad złote rydwany, 
Aby ziemskie oświecać rubieże!  
Uleciała nad jasne rydwany,  
Aby ziemskie weselić rubieże».  
Lecz uległa nieznanej mi sile, 
Wzniósłszy palec do góry: «Nie wierzę! — 
Tak mię Psyche mistycznie ostrzeże — 
Słuchaj, smutnie tej gwieździe nie wierzę, 
Ach, bladości jej dziwnie nie wierzę! 
Śpiesz! zbyt długie zostajesz tu chwile. 
Śpiesz — uchodźmy! Zaklinam cię szczerze». 
W bólu mówi i skrzydeł swych pierze 
Spuszcza w dół, aż sunęły się w pyle, 
W zgrozie mówi — i białe swe pierze 
Spuszcza w dół, aż tarzały się w pyle, 
Aż rozpacznie tarzały się w pyle. 
«Siostro — rzekłem — to nic, urojenie! 
Płyńmy, płyńmy w ten srebrny blask dalej, 
W kryształowy ten blask idźmy dalej: 
Sybiliskich7 to świateł natchnienie, 
Co Nadzieją i Pięknem się pali — 
Na błękicie tej nocy się pali... 
Z wiarą idźmy w te jasne promienie, 
Zaufajmy świetlanej tej fali. 
Śmiało dążmy w te czyste promienie, 
Szczęście ku nam wybłyśnie z tej fali, 
Co na niebie, drżąc, jasno się pali...»  
Tak mą Psyche cieszyłem8 nadzieją, 
By ją wyrwać z ponurych tych dum. 
I z ponurych wyrwałem ją dum — 
I na kres szliśmy dalej aleją, 
A na kresie alei był tum9... 
Jakiś napis na drzwiach nosił tum: 
«Jakież głoski tu, siostro, jaśnieją, 
Jaki napis na drzwiach nosi tum?» 
Rzekła mi: «Ulalume — Ulalume — 
To umarłej twej grób Ulalume!»  
Jękła pierś ma żałobą surową,  
Jako liści powiędłych ten szmer, 
Jak zeschniętych gałęzi ten szmer —  
I krzyknąłem: «Ach, październikowa  
Noc to była — najstraszniejsza z er,  
W roku zeszłym, najstraszniejsza z er, 
Kiedym błądził, błądził śród tych sfer —  
I przyniosłem tu czerwiom10 na żer  
Straszny ciężar — aż pęka mi głowa — 
W noc śród nocy najstraszniejszej z er... 
Jakiż demon wiódł mię do tych sfer?  
Znam ja Aubr, który we mgle się chowa  
I wilgotny, pomroczny las Weir —  
Aubr — jezioro, co w mroku się chowa 
I od wiedźm opętany las Weir!»  
  1. od wiedźm opętany (daw.) — opętany przez wiedźmy. [przypis edytorski] ↩
  2. Psyche — w mitologii greckiej personifikacja duszy ludzkiej, przedstawiana jako dziewczyna ze skrzydłami motyla; małżonka Erosa, z którym miała córkę Hedone. [przypis edytorski] ↩
  3. Chociem błądził (daw.) — Choć błądziłem. [przypis edytorski] ↩
  4. Astarte a. Asztarte (z hebr. Astoreth) — zachodniosemicka bogini miłości, płodności i wojny, utożsamiana z babilońsko-asyryjską Isztar, z sumeryjską Inanną (Panią Niebios), a także grecką Afrodytą [przypis edytorski] ↩
  5. Diana — italska bogini przyrody i narodzin, później utożsamiona z grecką Artemidą jako bóstwo łowów i Księżyca. Tradycyjnie przedstawiana z łukiem i strzałami; jej główny rzymski ośrodek kultu znajdował się na Awentynie. [przypis edytorski] ↩
  6. Lete (mit. gr.) — rzeka zapomnienia płynąca w Hadesie, królestwie umarłych. [przypis edytorski] ↩
  7. sybillijski — proroczy, związany z umiejętnością wieszczenia przyszłych wydarzeń; przym. od imienia Sybilli, w mit. rz. kapłanki wyroczni Apollina znajdującej się w Cumae w Italii, wieszczki przepowiadającej przyszłość, której przypisywano autorstwo ksiąg z przepowiedniami dotyczącymi losów Rzymu. [przypis edytorski] ↩
  8. cieszyć (daw.) — tu: pocieszać. [przypis edytorski] ↩
  9. tum — grób. [przypis edytorski] ↩
  10. czerw — robak. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Edgar Allan Poe

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Ulalume · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/poe-ulalume-lange/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Domena publiczna · Antoni Lange

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: translation

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis