Loreva

Rozdział XXX. Jako się hetmani do rządzenia Elearami ubiegali

Dzięki biskupowi Wircburskiemu1. Pod płaszczem następujących niebezpieczeństw hetman hiszpański Eleary wabił. Luc. 19. Ewangelia im tuszyła2. Hetman bawarski Eleary zaciągał. List hetmana bawarskiego. Poseł od arcyksiążecia pożądanego pana.

Gdy już przyszło z biskupstwa Wircburskiego wychodzić, posłanym był ja, autor tej książki, w poselstwie do Wircburgu dziękować j. m. ks. biskupowi za niespodziewaną miłość jego przeciw Elearom3, wyżej namienioną, gdzie jakobym był uszanowany i udarowany, acz krótko opisać wielkiej ludzkości4 i hojności tego pana nie mogę, jednakże z wyżej namienionej ludzkości jego, każdy się domyśleć może.

Iż tedy z tego biskupstwa prędko już było otrzeć się obok Księstwa Wirtemberskiego5 (o którym powiadano, iż z wielkim ludem czekał najmniejszego od Elearów zadrażnienia), a potem zaś wniść6 w Księstwo Badeńskie7, jawnego rebelizanta świeżo zbitego; obawiając się hetman cesarza j. m., aby wojska nie urwano, nim by do obozu przyszło, porozumiał się był wczas z Gonzalem de Cordua8, hetmanem króla hiszpańskiego w tamtym kącie, i przeto w wyżej pomienionym liście według jego rady każe czynić, na co pod tymże czasem był list książęcia Lichtensteina toż potwierdzający. Zaczem pomieniony Gonzales de Cordua, przez kapitana swego jednego, listownie także jako i pan hetman cesarski witając Eleary, prosił, aby się do niego w prawo leżącego za rzeką Nekarem w Ladenburgu obrócili, a potem spólnie9 z nim do wielkiego obozu bezpieczniej przebijali.

Wdzięczna była ta miłość Gonzalego z Cordui, gdy jego poseł w Forchheimie10 wojsko nagonił, i już tam się miało było obrócić, wyszedłszy z biskupstwa Wircburskiego, ale iż tym czasem kiedy kilka mil w lewo Wircburg wojsko mijało, niedzielna z regestru Ewangelia o płaczu p. Chrystusowym nad Jeruzalem itd. potuchę11 dobrą uczyniła, iż Elearowie mieli między wojska nieprzyjacielskie przeszedłszy, badeńskie ks. wypłukać niemal jak Rzymianie Jeruzalem, aż by godno12 opłakania, otworzyli się z tym, iż sobie bardziej życzyli szczęścia z nieprzyjacielem za jaką okazją spróbować, aniżeli kołem omijać. Co zrozumiawszy Gonzales de Cordua, a z hetmanem się ks. bawarskiego porozumiawszy, napisał znowu pochwaliwszy tę rezolucją, iżby i owszem tym lepiej wprost iść, jeżeliby jeno można. A wtem też list przyszedł i od hetmana ks. bawarskiego z Leimen13, aby się co prędzej ku Wimpfen14 wojsko pośpieszało, który list zdało się tu położyć, jako krótki, na pokazanie, jako tam potrzebne było to wojsko i jako je sobie hetmani chwytali, chcąc każdy cokolwiek nim naprędce zrobić, jako hetman szląski (według rozdz. 24 i 25) pod Glockiem i Habelswerdem.

Kopia listu hetmana księcia Bawarskiego

ILLUSTRIS AC GENEROSE DOMINE15.

Requirit necessitas, ut Dominatio V. cum suis sibi commendatis copiis equitum, adventum suum acceleret, seque cum iis Wimpfen versus conferat, ubi a domino colonello de Lintlo ejus civitatis gubernatore, quonam ulterius D. V. pergendum sit, (ut exercitui caesareo quamprimum se conjungere queat), via locusque demonstrabitur, uti D. V. ex harum latore serenissimi Bavariae ducis commissario ad eam hac de re transmisso fusius oretenus intelliget. Interea petens, ut D. V. iter suum die noctuque (quantum poterit) accelerare non gravetur, officia mea D. V. offero, et felicissima quaeque exopto, auguroque. Valeat.

Laimen die XI Julii. Anno 1622.

Dominationi Vestrae

Ad offida paratus.

GIO. BARO DE TILLY16.

Uderzyli tedy Elearowie wprost ku Wimpfen, a nazajutrz przyjechał zaś kapitan jeden N. Born od arcyksiążęcia Leopolda17, do którego wojsko nie mniej wzdychało, jako i on (obawiając się, aby go hetman bawarski jako nie zabawił) życzył sobie, aby co prędzej przyszło.

  1. Würzburg — miasto i region w Niemczech, w Bawarii. [przypis edytorski] ↩
  2. tuszyć — mieć nadzieję; tu: dawać nadzieję. [przypis edytorski] ↩
  3. przeciw Elearom (daw.) — do Elearów. [przypis edytorski] ↩
  4. ludzkość (daw.) — życzliwość, miłosierdzie. [przypis edytorski] ↩
  5. Wirtembergia — kraina historyczna w południowo-zachodniej części Niemiec, księstwo od 1495, obecnie część kraju związkowego Badenia-Wirtembergia. [przypis edytorski] ↩
  6. wniść (daw.) — wejść. [przypis edytorski] ↩
  7. Badenia (niem. Baden) — kraina historyczna w południowo-zachodniej części Niemiec, niegdyś samodzielne księstwo, obecnie część kraju związkowego Badenia-Wirtembergia. [przypis edytorski] ↩
  8. Córdoba, Gonzalo Fernández de (1585–1635) — hiszpański generał, uczestnik konfliktu hiszpańsko-holenderskiego, wojny trzydziestoletniej i wojny o sukcesję hiszpańską. [przypis edytorski] ↩
  9. spólnie — dziś popr.: wspólnie. [przypis edytorski] ↩
  10. Forchheim — miasto w Bawarii. [przypis edytorski] ↩
  11. potucha — dziś: otucha, nadzieja. [przypis edytorski] ↩
  12. godno — dziś popr. forma przysłówka: godnie. [przypis edytorski] ↩
  13. Leimen — miasto w Niemczech, w Badenii-Wirtembergii. [przypis edytorski] ↩
  14. Bad Wimpfen — miasto w Niemczech, w Badenii-Wirtembergii. [przypis edytorski] ↩
  15. ILLUSTRIS AC GENEROSE DOMINE... — list przetłumaczony w Dodatku IV. [przypis edytorski] ↩
  16. Tilly, Johann Tserclaes von (1559–1632) — wódz austriacki z czasów wojny trzydziestoletniej, odpowiedzialny za masakrę protestantów w Magdeburgu w roku 1631. [przypis edytorski] ↩
  17. Leopold V Habsburg (ur.586–1632) — młodszy brat cesarza Ferdynanda II Habsburga, arcyksiążę Austrii. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Wojciech Dembołęcki

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Pamiętniki o Lisowczykach czyli przewagi Elearów polskich · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/dembolecki-pamietniki-o-lisowczykach/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis