Loreva
Loreva

Utwór 2 z 15

Opisanie oczu ciekawych Akteona

Często ciekawe oko szkodę czyni w duszy, 
Często w niewolne jarzmo wolnego zaprzęga; 
Oko nasz nieprzyjaciel, mózg i ciało suszy, 
Zdrów dopiero, wnet z niego żebrak niedołęga, 
Choruje napiera się, a nie wie, że w trunku 
Zamiast lekarstwa bierze złą śmierć w bassarunku2. 
Teć to są perspektywy misternej roboty, 
I choć z daleka patrząc, nie nasyca wzroku, 
Pędzi ciekawość szybko, dodaje ochoty, 
Pozwala bezpieczeństwa, przyspieszając kroku; 
Zaciekły oślep bieżąc, często w przepaść mierzy, 
Oczy traci, gdy głowę o skałę uderzy. 
Przypłacił ciekawości Akteon myśliwy, 
Lubo3 nie szukał w kniei damy lub jelenia; 
Hartowną strzałę z łuku wypuściwszy chciwy, 
Bieży w lot do harapu4, ubił bez wątpienia, 
A pragnąc oczy napaść, w pobitej zwierzynie 
Topi wzrok równo z strzałą w kąpiącej dziewczynie. 
Nie sądzi ją być z rzędu Bogiń wielowładnych, 
Choć z twarzy coś Bozkiego5, w groźnej minie czyta; 
Pasterek dosyć widząc, przy piękności ładnych, 
Żadnej się gust i z sercem tak mocno nie chwyta: 
Im dłużej myje nogi, ciało wodą pleszcze6, 
Nie dość opodal widzieć, z bliska lepiej jeszcze. 
Już wszelkich sztuk przybiera, dogodzić swej woli; 
Raz się skrada pomiędzy gęstych drzew zarośle, 
Wnet jak wąż pełznie w trawie, nie czując, że boli, 
Gdy ciernie ostry bodziec w ciało miękkie pośle. 
Nie dba na ciernie, głogi, osty i zawady 
Ten, kto ciekawych oczu, rad słucha porady. 
Stanął Akteon w mecie pożądanej blisko, 
Tak, że już było trudno przydać więcej kroku; 
Wnet Bożek łuczny z niego uczyni igrzysko, 
Wnet pozna, co za skutek w zakazanym stoku, 
W którym Dyana czysta, Bozkie myjąc członki 
Na pokrycie nagości nie miała zasłonki. 
W tym spojrzy w bok, postrzeże ukrytego szpiega: 
Wstydem, a potem gniewem zdjęta, wodą pryśnie 
Zalawszy oczy, sama szukając Nimf biega, 
Okiem nań, słowem groźnym jak piorunem ciśnie, 
Mówiąc mu: byś nie wydał przed światem sekretu, 
Coś widział, bądź jeleniem, z mojego dekretu. 
Ledwie co wymówiła Bogini zajadła, 
Aż postać kawalera wybornej urody 
Mieni się7, bo twarz z głową natychmiast opadła. 
Dopiero uznał, jakiej wzrok nabawił szkody, 
Gdy w zamianę za ludzką i kształtną posturę 
Brać musi jeleniową głowę, nogi, skórę. 
Nie dosyć, że z człowieka przemieniony w zwierza 
Lecz własnych psów sprobował tyraństwa nad sobą. 
Wołać chce, ci go szarpią, lancą ku nim zmierza, 
Myśląc wzdycha, cóż to jest Akteonie z tobą? 
Za jednę oczu twoich chęć, przypłacasz śmiercią, 
Okrywasz się jelenią i twoich psów siercią8. 
Otoż tak igrać z Bogi! a śmiałością grzeszyć? 
Chronić się raczej życzę ich pomsty i gniewu: 
Mają moc złych ukarać, mają dobrych cieszyć, 
Człowieka niemym zrobią, mówić każą drzewu. 
Często zła myśl, złe oko, gdzie żądza przeklęta, 
Mieni ludzie w bestye i głupie bydlęta. 
  1. Akteon (mit. gr.) — myśliwy; zobaczył przypadkiem boginię łowów, Artemidę, w kąpieli; za to świętokradztwo został zamieniony w jelenia i zginął rozszarpany przez własne psy. [przypis edytorski] ↩
  2. bassarunek właśc. basarunek (z niem.) — wynagrodzenie za krzywdę; odszkodowanie. [przypis edytorski] ↩
  3. lubo — chociaż. [przypis edytorski] ↩
  4. harap — tu: zdobycz; od niem. „herab!” (tutaj, do nogi), będącego zawołaniem stosowanym przez myśliwych, by odciągnąć psy od upolowanej zwierzyny i nie dopuścić do jej rozszarpania. [przypis edytorski] ↩
  5. bozki — dziś ubezdźwięcznione: boski. [przypis edytorski] ↩
  6. pleszcze — dziś popr.: pluszcze. [przypis edytorski] ↩
  7. mienić się (daw.) — zmieniać się. [przypis edytorski] ↩
  8. sierć — dziś popr.: sierść. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Elżbieta Drużbacka

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Opisanie oczu ciekawych Akteona · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/druzbacka-wiersze-swiatowe-opisanie-oczu-ciekawych-akteona/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis