Loreva
Loreva

Rozdział 19 z 27

Na szczycie piramid

Jak dwaj czarni z białymi skrzydłami anieli, 
Dwaj Arabi na rogach pomnika stanęli, 
Ja na głazie najwyższym... Chciałem zebrać wzrokiem 
Cztery ściany, spadzistym lecące potokiem, 
I nie mogłem ogarnąć — bo na to potrzeba 
Być słońcem... i na królów groby patrzeć z nieba. 
Arabi stali cicho — za nimi zwierciadłem 
Był sklep1 błękitu... w niebo spojrzałem... i siadłem, 
Patrząc na różnych wkoło napisów kobierce. 
Cicho... zegarek słyszę idący... i serce... 
Czas i życie. — Spojrzałem na błękit rozciągły, 
Świat przybrał kształty Bogiem widziane — był krągły. 
Z dala Kair... Nil... łąki... daktylowe laski... 
Bliżej — pustynia... złotem oświecone piaski... 
Bliżej — trzy drzewa, figa, pod nią cienia chłodnik, 
A w nim stał mój osiołek i Arab przewodnik. 
Patrząc na nich, myślałem o mrówce ze srebra... 
Bliżej — dolina piasku, cała w równe żebra, 
Wichrem zmarszczona — i Sfinks, i grobowce białe2 — 
Ziemia widoma3... wszystko dojrzane, lecz małe... 
Inny widok na prawo, inna była scena: 
Naprzeciwko Cheopsa stał pomnik Cefrena4, 
Tak że orzeł po równej krainie błękitu 
Mógł płynąć od jednego do drugiego szczytu. 
Dwie piramidy wąwóz tworzyły głęboki,5 
A zachodniego słońca czerwone potoki 
Jakby falami ognia płynęły tamtędy, 
Lejąc się przez grobowców utworzonych rzędy. 
Ale większy był jeszcze widok z innej strony: 
Pustynia — i ogromny krąg słońca czerwony 
Chylił się do zachodu... 
I większy był jeszcze 
Widok — w myślach — na wieki, lecące jak deszcze 
Po granitowych ścianach; na pożarów łuny, 
Na ogromnych wypadków bijące pioruny... 
Kiedym to wszystko wsławił i w grobie pochował, 
Zdało mi się, że Aryman6 krwią Nil zafarbował 
I że płynął czerwoną wypadków posoką7; 
I tak myśląc, po głazach obłąkane oko 
Padło na jakiś napis — strumień myśli opadł... 
Krwi dwudziesty dziewiąty przypomniał listopad8, 
Polskim językiem groby Egipcjanów znacząc... 
Czytałem smutny... człowiek może pisał, płacząc. 
  1. sklep (daw.) — sklepienie. [przypis edytorski] ↩
  2. Sfinks, i grobowce białe — wariant: Grobów okruszyny białe. [przypis redakcyjny] ↩
  3. widomy (daw.) — widoczny; dostrzegalny. [przypis edytorski] ↩
  4. pomnik Cefrena — piramida Chefrena, brata i następcy Cheopsa, który wystawił sobie piramidę obok brata, ale nieco mniejszą. [przypis redakcyjny] ↩
  5. Dwie piramidy wąwóz tworzyły głęboki... — Wariant: „Dwie równe — myśli trwożne, trzymające w grozie,/ Tworzyły wąwóz gmachów... w głębokim wąwozie/ Na ziemi — właśnie słońce patrzało tamtędy —/ Widać było aż w głębi dwa mrówczane rzędy/ Czarności nieruchomej... były to poryte/ Mogiły, niecałymi kamieniami kryte.” [przypis redakcyjny] ↩
  6. Aryman — bóg ciemności i zła, przeciwnik Ormuzda. W wydaniu Dzieł Słowackiego pod redakcją Stefana Kołaczkowskiego wiersz ten brzmi: „Zdało mi się, że Mojżesz krwią Nil zafarbował”. [przypis redakcyjny] ↩
  7. posoka (daw.) — krew. [przypis edytorski] ↩
  8. Krwi dwudziesty dziewiąty przypomniał listopad — w wydaniu Kołaczkowskiego podano: „ktoś dwudziesty dziewiąty przypomniał listopad”. Na szczycie piramidy Cheopsa istotnie umieścił ktoś napis: „Przekażcie wiekom pamiętny dzień 29 listopada 1830”. Istnieje przypuszczenie, że autorem tego napisu był gen. Henryk Dembiński. [przypis redakcyjny] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Juliusz Słowacki

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Podróż na Wschód · Okładka na podstawie: Fan D@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Podróż na Wschód · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/slowacki-podroz-na-wschod/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis