Loreva
Loreva

Rozdział 7 z 7

AKT PIĄTY

Periplektomenus, Pyrgopolinices, Kario, Sceledrus.

PACHOŁKOWIE

Pachołkowie wloką Pyrgopolinicesa w samej koszuli, opierającego się wszelkimi siłami; za nimi kucharz Kario z ogromnym nożem

PERIPLEKTOMENUS

Dajcie go tu! Co? Iść nie chce? W górę go i za drzwi!  
Trzymajcie go tak w powietrzu! Nogi mu rozedrzeć!1 

PYRGOPOLINICES

śmiertelnie przerażony
Błagam, Periplektomenie, na bogów! 

PERIPLEKTOMENUS

Nic z tego! 
Patrz no, Kario, żeby nóż twój był ostry, porządnie! 

KARIO

grożąc nożem
Co? Toż on już dawno czyha, ażeby gachowi  
Popodcinać to podbrzusze, by mu tak wisiało, 
Jak te cacka, co się dziecku na szyi zawiesza! 

PYRGOPOLINICES

O, źle ze mną! 

PERIPLEKTOMENUS

Co? Nie jeszcze. Nie śpiesz się tak bardzo! 

KARIO

zakasując rękawy i udając, że zabiera się do operacji
Więc się teraz wziąć do niego? 

PERIPLEKTOMENUS

Nie, przedtem kijami 
Wysmarować! 

KARIO

Byle dobrze! 
Pachołek okłada go, wiele się zmieści, żołnierz wrzeszczy wniebogłosy.

PERIPLEKTOMENUS

[Poczekaj no — trochę, 
Ja go tylko chcę wypytać. Jeśli będzie kłamać, 
Bij co wlezie!]2 
do żołnierza
Więc jak śmiałeś, ty bydlę bezczelne, 
Cudzą żonę napastować? 

PYRGOPOLINICES

płaczliwie
Niechże mnie tak bogi, 
Sama przecież przyszła do mnie. 

PERIPLEKTOMENUS

Kłamie! Dalej w niego! 
Pachołek okłada go, żołnierz wrzeszczy.

PYRGOPOLINICES

Poczekajże, niech coś powiem! 

PERIPLEKTOMENUS

Czemu przestajecie? 

PYRGOPOLINICES

Jakże, więc nie wolno mówić? 

PERIPLEKTOMENUS

Mów! 
Przestają go bić na chwilę.

PYRGOPOLINICES

Byłem proszony, 
By pójść do niej! 

PERIPLEKTOMENUS

Jak iść śmiałeś? Masz za to! 
Okłada go.

PYRGOPOLINICES

Oj! Dosyć, 
Dosyć jestem już obity! Litości! 

KARIO

Już krajać? 

PERIPLEKTOMENUS

Kiedy zechcesz. 
do pachołków
Rozpiąć go tu! Nogi mu rozciągnąć! 

PYRGOPOLINICES

krzyczy przeraźliwie
Błagam cię, wysłuchaj przecież, nim on zacznie krajać! 

PERIPLEKTOMENUS

Mów!  

PYRGOPOLINICES

mówi, pojękując
Nie było tak, z niczego: miałem ją za wdowę3, 
Tak mówiła mi służąca, co pośredniczyła. 

PERIPLEKTOMENUS

Więc przysięgnij, że nie będziesz miał nic do nikogo 
Za to, żeś tu był obity lub że będziesz bity, 
Jeśli cało cię puścimy — ty wnuczku Wenery! 

PYRGOPOLINICES

Więc przysięgam na Jowisza i Marsa: nie będę  
Mieć nic nigdy do nikogo, żem tu był obity, 
Co uznaję za rzecz słuszną. A jeśli stąd wyjdę 
Bez uszczerbku na mych członkach4, to — wobec mej winy — 
Żadnej krzywdy nie doznaję. 

PERIPLEKTOMENUS

A co będzie wtedy, 
Jeśli przysiąg nie dotrzymasz? 

PYRGOPOLINICES

Niech mam całe życie 
Ten uszczerbek na — mej sławie! 

KARIO

Nabijmy go jeszcze, 
Potem, myślę, już go puśćmy! 
Pachołkowie okładają go jeszcze, ale on już uradowany woła do Kariona.

PYRGOPOLINICES

Niech cię zawsze bogi 
Szczęściem darzą, że tak za mną życzliwie się wstawiasz! 

KARIO

No to daj nam minę5 złota. 

PYRGOPOLINICES

Za co? 

KARIO

Jak to za co? 
Byśmy cię puścili cało, bez żadnych uszczerbków, 
Ty, ty, wnuczku Weneryjski! Inaczej nie pójdziesz,  
Nawet nie myśl! 

PYRGOPOLINICES

To zapłacę. 

KARIO

No tak, to rozsądniej. 
Ale nie myśl, byś mógł zabrać płaszcz, miecz i tunikę. 

JEDEN Z PACHOŁKÓW

Bić go jeszcze czy już dosyć? 

PYRGOPOLINICES

Oj, dosyć mam kijów, 
Miejcie litość! 

PERIPLEKTOMENUS

Więc go puśćcie. 
Puszczają go na ziemię.

PYRGOPOLINICES

zbiera się bardzo powoli
Bardzo ci dziękuję. 

PERIPLEKTOMENUS

grożąc mu
Jeśli cię tu jeszcze złapię, to wyjdziesz — — z uszczerbkiem! 

PYRGOPOLINICES

I nie będę się sprzeciwiał. 

PERIPLEKTOMENUS

No, Kario, do domu! 
Wszyscy prócz Pyrgopolinicesa wchodzą do domu Periplektomenusa.

PYRGOPOLINICES

rozciera obite członki
O! Mych niewolników widzę!  
Zbliżają się ci, co nieśli bagaże Filokomazjum, z nimi Sceledrus6.
Czy Filokomazjum 
Pojechała? — Mówże przecież! 

SCELEDRUS

Już dawno. 

PYRGOPOLINICES

z westchnieniem
To szkoda. 

SCELEDRUS

Jeszcze więcej wzdychać będziesz, jeżeli się dowiesz  
To, co ja wiem! Tak, bo tamten, ze szmatą na oku,  
To — to nie był żaden żeglarz. 

PYRGOPOLINICES

Tylko kto? 

SCELEDRUS

Kochanek 
Tej Filokomazjum naszej! 

PYRGOPOLINICES

Skąd to wiesz? 

SCELEDRUS

Wiem dobrze, 
Bo jak tylko z bramy wyszli, to nie zaprzestali  
Wciąż się ściskać i całować. 

PYRGOPOLINICES

Ale mnie dostało! 
Widzę, że mnie oszukali. To szelma Palestrio, 
On mnie zwabił w tę zasadzkę! — Ha — słusznie się stało7; 
Gdyby się i innym gachom też tak przytrafiło, 
Mniej by było ich zapewne, więcej by się bali 
I mniej mieliby ochoty. — 
do Sceledrusa i reszty służby
No, chodźmy! 
do widzów
Klaskajcie! 
  1. Nogi mu rozedrzeć — [pedes] discindite, Niem. [przypis tłumacza] ↩
  2. [Poczekaj no trochę, / Ja go tylko chcę wypytać. Jeśli będzie kłamać / Bij, co wlezie] (Age guiesce: exquiram saltem; si mentitur, feri modo) — tekst zniszczony, uzupełnił Niem. [przypis tłumacza] ↩
  3. miałem ją za wdowę — wdową nazywała się u Rzymian nie tylko żona, która straciła męża przez śmierć, ale także i ta, która z mężem się rozwiodła. Por. wyżej, w. 1465 i nast. [przypis tłumacza] ↩
  4. A jeśli stąd wyjdę / bez uszczerbku na mych członkach — et si intestatus non abeo hinc. [przypis tłumacza] ↩
  5. mina — starożytna jednostka wagowa i pieniężna używana na Bliskim Wschodzie, potem także w Grecji, równa 1/60 talentu; używana w Atenach mina attycka miała ok. 437 g. [przypis edytorski] ↩
  6. z nimi Sceledrus — Sceledrus pojawia się tutaj dość niespodziewanie; widocznie po wejściu do domu (zob. wyżej, w. 660), obszedł przez ogród i poszedł za innymi ku portowi lub może wyszedł razem z całym orszakiem (zob. wyżej, w. 1545), choć o tym nasz tekst komedii nic nie mówi. [przypis tłumacza] ↩
  7. Ha, słusznie się stało... — nie należy przejmować się tą uwagą. Plautus dodaje na końcu te budujące słowa nie tyle z przekonania lub dla moralizowania (w które całkiem nie wierzy, zob. Plautus, s. 453 i nast.), ile ze względu na oficjalną opinię rzymską. [przypis tłumacza] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Plaut

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Żołnierz samochwał · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/plaut-zolnierz-samochwal/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Domena publiczna · Gustaw Przychocki

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: translation

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis