Loreva
Loreva

Rozdział 4 z 13

Konfederaci

„Hej, odmykaj, podły Żydzie! 
Będziesz bity...” — „W to mu graj! 
Drzwi wywalić póki wyjdzie 
Psisko stare!” 
Żyd — „Aj waj! 
Zaraz, zaraz!” 
— „Nahajami 
Juchę! Co to? Będziesz spać, 
Czy żartować?”  
„Ja? Z panami? 
Chowaj Boże! Dajcie wstać, 
Jasne pany (ciszej — głupi)!” 
— „Co tam czekać! walże już!” 
Drzwi runęły... nahaj wzdłuż 
Po żydowskim karku łupi. 
„A! Jak się masz, świnio, Żydzie! 
Trzymaj psiego syna!” 
Ta nahajem, ta nahajem. 
Żyd kurczy się, zgina:, 
„Nie żartujcie, mości panie!” 
— „Dzień dobry, niezdaro! 
Jeszcze parcha, jeszcze!... dosyć! 
Wybaczaj, psia wiaro! 
Masz dobrydzień! a gdzie córka?” 
— „Umarła, panowie.” 
— „Łżesz, Judaszu! pal go batem! 
Na zdrowie, na zdrowie!” 
— „Oj, panie mój, gołąbku mój, 
Dalibóg nie żyje!” 
— „Łżesz, łajdaku!” 
— „Jeśli kłamię, 
Niech mnie Bóg zabije!” —  
„Nie Bóg, a my. Przyznawaj się!” 
— „Na co bym ja chował, 
Gdyby żyła? Bodaj mnie tak 
Pan Bóg poratował!...” 
— „Cha, cha, cha, cha!... Patrzcie, państwo, 
Czart pacierze mruczy. 
Przeżegnaj się!” 
„Jakże ono? 
Niech mnie pan nauczy.” 
— „Ot tak, patrzaj!...” 
Lach żegna się, 
Za nim Żyd parszywy: 
„Brawo! brawo! ot i ochrzcił. 
No! za takie dziwy 
Mohoryczu, mości panie! 
Słyszysz? Ty ochrzczony! 
Mohoryczu!” 
— „Zaraz, zaraz!” 
Każdy jak szalony 
Ryczy, wrzeszczy, a po stole  
Kufle postukują. 
„Jeszcze Polska nie zginęła!” 
Lachy wyśpiewują2. 
„Dawaj, Żydzie!” 
Nowochrzczeniec 
To w lochu, to w chacie, 
Miga, biega i dolewa; 
A konfederaci 
Znów hukają: „Żydzie! miodu!” 
Żyd lata zziajany. 
„Gdzie cymbały? Graj, psia wiaro!” 
Aż trzęsą się ściany — 
Odcinają krakowiaka, 
Walca i mazura, 
A Żyd spojrzy — tu pod nosem: 
„Szlachecka natura!” 
— „Dobrze, dosyć! śpiewaj teraz!” 
— „Dalibóg, nie mogę!” 
— „Nie przysięgaj się, psia jucho!” 
— „Jakąż wam? Niebogę? 
Była sobie Handzia, 
Kaleka nieboga, 
Bożyła się, prosiła się, 
Że boli jej noga: 
Na pańszczyznę nie chodziła, 
A za parobkami 
Po cichutku i ładniutko 
Między burzanami.” 
— „Dość! to jakaś schizmatycka3, 
I słowa nieskromne!” 
— „Jakiejże wam? chyba taką? 
Czekajcie! przypomnę...” 
„Oj, przed panem Todorem 
Chodził Żydek ślad w ślad, 
Oj, przed panem Todorem 
Chodził w przód, chodził w zad.” 
„Dobrze, dosyć! teraz zapłać!” 
— „Żartujecie, panie; 
Za co płacić?” 
— „Że słuchali. 
Nie krzyw się, bałwanie! 
To nie żarty. Dawaj grosze!” 
„Jakie grosze? Czyje? 
U mnie nie ma ni szeląga, 
Łaską pańską żyję.” 
„Łżesz, sobako! przyznawaj się! 
Hajże go tu znowu 
Nahajami!” 
Zaświstały, 
Chrzczą Lejbę na nowo. 
I ćwiczyli i łupili 
Aż pierze leciało... 
„Dalibógże, ani grosza! 
Zjedzcie moje ciało! 
Ani grosza! Gwałt! Ratujcie!” 
„My tu tobie damy.” 
„Poczekajcie, ja coś powiem.” 
„Słuchamy, słuchamy, 
Tylko nie łżyj, bo choć zdechniesz, 
Łgarstwo nie pomoże.” 
— „Nie, w Olszanie...” 
— „Grosze twoje?” 
— „Moje!... chowaj Boże! 
Nie, ja mówię, że w Olszanie... 
Olszańscy Schizmaci4 
Po trzy domy i po cztery 
Żyją w jednej chacie.” 
— „My to wiemy, bośmy sami 
Tak ich ociosali.” 
— „Nie to, nie to... Bodajże was... 
Biedy by nie znali, 
Niech pieniądze się wam przyśnią... 
Widzicie... Olszana... 
Tam jest cerkiew... u starosty... 
Jest córka Oksana. 
Chowaj Boże! Jaka śliczna! 
A jakie to mile! 
A dukatów! Choć nie jego — 
To co? Byle były!” 
— „Byle były, jednakowo! 
Dobrze Lejba radzi: 
Lecz, by większa pewność była, 
Niechże sam prowadzi. 
Ubieraj się!” 
Pojechali 
Lachy do Olszany; 
Jeden tylko gdzieś pod ławą 
Konfederat pjany5. 
Wstać nie zduża, lecz wesoły 
Przyśpiewuje sobie: 
........................  
........................ 
  1. Konfederaci — zobacz przypisek w Introdukcji. [przypis redakcyjny] ↩
  2. Jeszcze Polska nie zginęła! Lachy wyśpiewują — anachronizm. [przypis redakcyjny] ↩
  3. schizmatycki — odstępczy, związany z rozłamem; tu: prawosławny (nawiązanie do schizmy, która w 1054 r. podzieliła kościół chrześcijański na wschodni prawosławny i zachodni rzymski). [przypis edytorski] ↩
  4. schizmata a. schizmatyk — odstępca, uczestnik rozłamu; tu: prawosławny (nawiązanie do schizmy, która w 1054 r. podzieliła kościół chrześcijański na wschodni prawosławny i zachodni rzymski). [przypis edytorski] ↩
  5. pjany — dziś popr.: pijany. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Taras Szewczenko

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Hajdamacy · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-hajdamacy/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Domena publiczna · Leonard Sowiński

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: translation

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis