Loreva

Dzwon

Na gościńcu do stolicy
Pełno ludu i pogłosek;
Wiozą dzwony z okolicy,
I z kaliskich wiosek.

Pod Kaliszem w wiosce małéj
Na dniu jasnym1 cud ujrzano:
W dzień świąteczny był lud cały
Na mszy świętej rano.

W samą chwilę podniesienia2
Runął z wieży sklepieniami
Dzwon największy — a z podsienia3
Przemówił słowami:

«Od pół wieka lud mój płacze,
Bo chleb polski żywi wroga;
Lecz i płacze, i rozpacze
Nie dochodzą Boga.

Jam ludowi jękiem wtórzył4,
Przez pół wieka5 rany koił,
Płacz był próżny, jęk nie służył,
Moskal6 w kraju broił.

Dziś sprzykrzyłem próżne jęki7,
Przyprowadźcie sto par wołów,
I dołóżcie silnej ręki,
A zbędziem mozołów8.

Na okopach pod Warszawą
We trzy działa się rozpłynę,
I odezwą zwołam krwawą —
Do modłów rodzinę.

Tam opowiem moje żale;
Lecz nie żale to już płonne9,
Ha, zadzwonię! a podzwonne10
Zapłacą Moskale!»

na dniu jasnym — dziś popr. w dzień jasny. [przypis edytorski] ↩
podniesienie — najuroczystszy moment katolickiej mszy: podniesienie przez księdza celebrującego mszę i ukazanie zgromadzonym wiernym ciała i krwi Chrystusa pod postaciami chleba (w formie hostii) i wina. [przypis edytorski] ↩
podsienie — a. podcienie: przestrzeń w dolnej części budynku (wysokością obejmująca tylko parter lub dwie kondygnacje) powstała w wyniku cofnięcia ściany zewnętrznej, oddzielona od ulicy filarami, a niekiedy szeregiem arkad (jak w przypadku krakowskich Sukiennic). [przypis edytorski] ↩
wtórzyć — wtórować, towarzyszyć własnym głosem czyjemuś. [przypis edytorski] ↩
wieka — dziś popr. D. lp: wieku. [przypis edytorski] ↩
Moskal — Rosjanin; określenie o zabarwieniu pogardliwym, utworzone od nazwy stolicy Rosji, Moskwy. [przypis edytorski] ↩
sprzykrzyłem próżne jęki — dziś popr.: sprzykrzyły mi się próżne jęki. [przypis edytorski] ↩
zbyć mozołów — pozbyć się trudów. [przypis edytorski] ↩
płonny — jałowy, bezowocny, nieprzynoszący rezultatu. [przypis edytorski] ↩
podzwonne — bicie w kościelne dzwony podczas pogrzebu na znak hołdu składanego zmarłemu oraz ostatniego wspomnienia o nim; także: opłata za bicie w pogrzebowe dzwony. [przypis edytorski] ↩

Źródło i licencja

Domena publiczna · Wincenty Pol

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Dzwon · Okładka na podstawie: State Records NSW@Flickr, CC BY 2.0

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Dzwon · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/pol-dzwon/

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.