Źródło i licencja tłumaczenia
Tren X. (Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?...)
W którą stronę, w którąś sie krainę udała?
Czyś ty nad wszystki nieba3 wysoko wniesiona
I tam w liczbę aniołków małych policzona?
Czyliś do raju wzięta? Czyliś na szcześliwe
Wyspy4 zaprowadzona? Czy cię przez teskliwe
Charon5 jeziora wiezie i napawa zdrojem
Niepomnym6, że ty nie wiesz nic o płaczu moim?
Czy człowieka zrzuciwszy7 i myśli dziewicze,
Wzięłaś na się postawę i piórka słowicze8?
Czyli sie w czyścu czyścisz9, jesli z strony ciała
Jakakolwiek zmazeczka na tobie została?
Czyś po śmierci tam poszła, kędyś pierwej była10,
Niżeś sie na mą ciężką żałość11 urodziła?
Gdzieśkolwiek jest, jesliś jest, lituj mej żałości,
A nie możesz li w onej dawnej swej całości12,
Pociesz mię, jako możesz, a staw sie przede mną
Lubo snem, lubo cieniem, lub marą nikczemną13.
- W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski] ↩
- wdzięczny* (starop.) — miły, przyjemny. [przypis redakcyjny] ↩
- nad wszystki nieba — czyli do najwyższego nieba: Kochanowski odwołuje się tu do ówczesnych wyobrażeń, zgodnie z którymi kosmos składa się z dziesięciu nieb (sfer niebieskich), nad którymi znajduje się mieszkanie Boga, aniołów i wybranych. [przypis redakcyjny] ↩
- szcześliwe wyspy — wyspy, na których według mit. gr. przebywali po śmierci (lub nawet jeszcze za życia) sławni bohaterowie. W XVI w. często utożsamiano je z Wyspami Kanaryjskimi. [przypis redakcyjny] ↩
- Charon — według mit. gr. bóg podziemi, przewoził dusze zmarłych w łodzi przez rzekę Styks i wody Acherontu do krain piekielnych. [przypis redakcyjny] ↩
- zdrojem niepomnym — powodującym zapomnienie; dusze przewożone przez Charona po wypiciu wody z rzeki Lete zapominały o tym, co zrobiły, widziały i słyszały przedtem. [przypis redakcyjny] ↩
- człowieka zrzuciwszy* — pozbywszy się ludzkiej postaci, zrzuciwszy skażoną ludzką naturę. [przypis redakcyjny] ↩
- wzięłaś na się postawę i piórka słowicze — takie przemiany są często opisywane w antycznej poezji i mit.; zdarzyło się to Filomeli, żonie Tereusa, króla Tracji. [przypis redakcyjny] ↩
- w czyścu — słowa te odnoszą się prawdopodobnie do czyśćca z religii chrześc., jednak niektórzy uczeni widzą tu aluzję do pogańskiego „czyśćca” opisanego w Eneidzie Wergiliusza. [przypis redakcyjny] ↩
- Czyś po śmierci tam poszła, kędyś pierwej była — prawdopodobnie słowa zgodne z obiegowym przekonaniem, że dusze wracają po śmierci tam, skąd przyszły, czyli do Boga. [przypis redakcyjny] ↩
- na mą ciężką żałość (starop.) — abym ciężko żałował. [przypis redakcyjny] ↩
- w onej dawnej swej całości (starop.) — z duszą i ciałem. [przypis redakcyjny] ↩
- mara nikczemna* (starop.) — złudne widziadło, zjawa. [przypis redakcyjny] ↩
Źródło i licencja
Domena publiczna · Jan Kochanowski
Źródło: Wolne Lektury
Szczegóły techniczne
Komponent: base-text
znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Tren X. (Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?...) · Okładka na podstawie: August 30th and beautiful light, slightly everything@Flickr, CC BY 2.0
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: CC-BY-2.0
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: cover
Tren X. (Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?...) · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/treny-tren-x/
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: LAL-1.3
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: editorial
Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.