Loreva
Loreva

Rozdział 9 z 36

Rozdział dziewiąty

jak chiromacji1 i kunsztu świadoma cyganka Urgalinda o radę co i jak czynić z Hieronimem pytana była.

Zaledwie radni owi, z Panem Bogiem, 
Poza Jobsowym znaleźli się progiem, 
Los zdarzył — mniejsza skąd i gdzie — 
Cyganka tędy wlokła się.  
Ta ród swój wiodła z starego plemienia, 
A Urgalinda było jej z imienia, 
Egipt — ojczysty był jej świat, 
A matkę na stos powiódł kat.  
Cyganka z ręki tak umiała czytać, 
Że dość ją było o przyszłość zapytać, 
Aby być pewnym, co się ma 
Stać za lat tysiąc albo dwa. 
Niejednej z dziewcząt już przepowiedziała, 
Że za mąż pójdzie lub tak coś bez mała, 
A czy to będzie Franz, czy Fryc, 
Wróżyła jakby nigdy nic. 
Toż synowcowi, co czekał na spadek, 
Ciężki ze stryjem wróżyła przypadek 
Albo chorobę, albo śmierć 
I schedę2 całą, pół lub ćwierć.  
Gdy ją o wróżbę pytał mąż, znudzony 
Nazbyt już długą wiecznością swej żony, 
Z ręki widziała radość tuż, 
Jak gdyby wdowcem został już.  
Gdy bawidamek szukał u niej rady, 
Olejków dusząc wonią i pomady, 
Zaraz wróżyła, że na lep 
Złapie się wdówka, co ma chleb.  
Więc jako pieśni co najsłodsza zwrotka, 
Mowa jej ludziom taka była słodka, 
A tak umiała skręcić ją, 
Że czy w tą stronę, czy też w tą.  
Wróżby jej różne były wedle pory: 
Żołnierzom kulka, a pannom amory, 
Golcowi3 zasię złota w bród, 
Dewotkom — jasność rajskich wrót.  
Z tak wielkim kunsztem i inne posiadła: 
Przy wróżbach zawsze coś niecoś ukradła, 
Pędząc, jak mogła, żywot cny 
W czas czy to dobry, czy też zły.  
Więc czy jej wieszczyć wypadło czy zwędzić, 
W róg kozi mogła bez chyby zapędzić 
Sybille4 one, które świat 
Ufnością darzył z dawnych lat.  
Gdy wpadła dziewka z nowiną do sieni, 
Odbiegłszy ognia, rożna i pieczeni, 
Wyszła Jobsowa aż przed próg, 
Mówiąc: «Sam cię tu przywiódł Bóg!  
Choć ty nam musisz coś poradzić przecie, 
Jak pokierować syna mamy w świecie, 
A i to także, jak by tu 
Przychylne losy skłonić mu?»  
Cna Urgalinda znała już gagatka; 
Kiedy więc mowę swą skończyła matka, 
«Stanie się — rzecze — co ma stać. 
Niech panicz przyjdzie rękę dać!»  
Wołają. Przyszedł nie zmieszany wcale, 
Rad, że się przyjrzy ciekawej kabale5, 
Co wskazać miała jego los, 
A ręką przedtem utarł nos.  
Tutaj! Cyganka zmierzyła oczyma 
Tajemne linie dłoni Hieronima 
I opatrzyła każdy znak, 
Mamrocząc przy tym tak i siak.  
A kiedy w ciszy upłynęła chwila, 
Jako delficka czyniła Sybilla, 
Chiromantyczny robiąc gest: 
«Oto — wyrzekła — wróżba jest!  
Stoi nasz panicz przed wielką podróżą, 
W której mieć będzie wesołości dużo, 
A gdy się wróci, to mu los 
Zgotuje — cudny jego głos!  
Na rozkoszników puści głos ten strachy, 
Porwą się przed nim w cudzych łożach gachy6, 
A gdy się ozwie, to go wnet 
Usłyszy całe miasto het!  
Tak strzegąc pilnie przed jakowąś szkodą 
Wszelaką duszę, czy starą, czy młodą, 
Będzie miał urząd panicz ten, 
Żeby ospalcom psuć ich sen.  
Cokolwiek powie w uroczystej ciszy, 
Mały i duży, każdy go usłyszy, 
A gdy zawoła — żaden mu 
Słowa nie rzecze z swego snu.  
Nie wolno mi jest więcej dziś wyjawić. 
I tak mnie panicz będzie błogosławić, 
Bo mu się spełni wróżba ta, 
Jako jest cztery dwa a dwa!»  
Skończyła. Stoją wszyscy zachwyceni 
(Senator przyszedł za żoną do sieni, 
I sługa, gniotąc w ręku klops, 
I nasz bohater, młody Jobs). 
Któż bowiem mógł mieć aż tak ciasną głowę, 
By wątpić, co zacz kryją słowa owe? 
Wszak nie co, tylko wróżba ta 
Proboszcza urząd znaczyć ma!  
Ledwo że toboł dźwignęła Cyganka: 
Tyle Jobsowa podała jej z ganka 
Grochu, słoniny, chleba, jaj, 
Że tylko siadaj, smaż, a kraj! 
Tu więc wspomniawszy sobie o Rektorze, 
Tak umyślili państwo Jobs w ferworze, 
Iż teologiem mu na złość 
Hieronim musi być, i dość!  
Zaraz też w przyszłym żałosnym rozdziale 
Musi Hieronim dać rodzicom vale7, 
Do Akademii jadąc tak, 
Jak już raz jechał jako żak. 
  1. chiromancja — wróżenie z ręki. [przypis edytorski] ↩
  2. scheda — spadek. [przypis edytorski] ↩
  3. golec — biedak. [przypis edytorski] ↩
  4. Sybilla (mit. gr.) — wieszczka przepowiadająca przyszłość. [przypis edytorski] ↩
  5. kabała — tu ogólnie: wróżba. [przypis edytorski] ↩
  6. gach (daw., gw.) — kochanek. [przypis edytorski] ↩
  7. vale (łac.) — żegnaj. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Karl Arnold Kortum

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Jobsjada · Okładka na podstawie: Tasteful Lighting, Orin Zebest@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Jobsjada · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/kortum-jobsjada/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Domena publiczna · Maria Konopnicka

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: translation

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis