Źródło i licencja tłumaczenia
Rzym słowiański
Mgłami przeszłości osłoniwszy lica;
Na Kapitolu2 śpi lud marmurowy,
W pałacach drzemią patrycjuszów głowy,
Sen grzebie gniazda zbytku i ubóstwa,
W świątyniach nawet zdrzemnęły się bóstwa.
Śpiąca stolico! Przeszłość marzysz błogą,
A nowożytny świat nową mknie drogą;
Ty śnisz minione starej sławy mary,
Rozbitą wielkość, przebrzmiałe fanfary,
Ty gonisz widma pośród snów przelotu,
Co już w mogiłę poszły bez powrotu —
I otulona w tłumnych świątyń cieniu
Leżysz w nieczułym i gnuśnym uśpieniu.
Młody świat kroczy naprzód ku swobodzie,
W księdze przeszłości jego śmiała praca
Ostatnią kartę już z wolna przewraca
I dalej idzie po mogilnym pyle;
A ty śpisz, marząc i zostajesz w tyle.
Gdy łuna zguby kresy zaczerwienia,
Zbudź się i patrzaj!... tam z germańskiej strony
Ciągnie uragan3 zniszczeniem natchniony,
Idzie Genseryk4 z hordami Wandali,
Pędzi twe legie, łom w twych ścianach wali
I trąbą dziejów siły głosi hasła...
Nie zbawi ciebie wielkość przodków zgasła,
Ani czterdzieści świątyń i ołtarzy
Przy Kapitolu spiętrzonych na straży,
Twoich augurów5 modły nic nie sprawią,
Ni ich zaziemskie zastępy cię zbawią,
Ni ci kamienni rycerze z kostnicy,
Ni allemańscy6 twoi sojusznicy.
Masz lud, więc zbudź go, to jest olbrzym śpiący,
On cię obroni, odmłodzi, ocali,
To, coś zmarnował na historii fali;
Zbudź, nim go zbudzi burza rozszalała,
Co w łonie czasu i świata dojrzała,
Bo wtedy głowę dasz w nierównym polu:
Lud ruszy z żagwią7 do bram Kapitolu.
- Rzym słowiański — tzn. Rosja, jako kontynuatorka tradycji Cesarstwa Rzymskiego, nazywana „Trzecim Rzymem”, odkąd w 1547 r. car Iwan Groźny ogłosił się carem Wszechrusi, a Carstwo Rosyjskie spadkobiercą (np. przez kultywowanie tradycji prawosławia i stylu sztuki oraz architektury) tradycji Bizancjum. [przypis edytorski] ↩
- Kapitol — zamek warowny starożytnego Rzymu, mieszczący świątynię Jowisza. [przypis redakcyjny] ↩
- uragan (ros.) — huragan. [przypis edytorski] ↩
- Genseryk (ok. 400–477) — król Wandalów, plądrował przez 14 dni Rzym, stąd imię Wandal zmieniło się w imię pospolite, oznaczające niszczycielskie barbarzyństwo. [przypis redakcyjny] ↩
- augur — kapłan, wróżbita u Rzymian. [przypis redakcyjny] ↩
- allemańscy sojusznicy — Alemanowie, plemię germańskie. [przypis redakcyjny] ↩
- żagiew — płonące polano (kawał drewna); przen.: przyczyna gwałtownych i dramatycznych zdarzeń. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja
Domena publiczna · Franciszek Nowicki
Źródło: Wolne Lektury
Szczegóły techniczne
Komponent: base-text
znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Rzym słowiański · Okładka na podstawie: Pawel Pacholec, CC BY 2.0
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: CC-BY-2.0
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: cover
Rzym słowiański · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nowicki-rzym-slowianski/
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: LAL-1.3
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: editorial
Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.