Loreva

Historyczna nowa szkoła

Historyczna nowa szkoła1 
Swą metodę badań ścisłą,  
Sprowadzoną hurtem z Niemiec,  
Rozpowszechnia ponad Wisłą,  
I nabywszy pogląd świeży,  
Nowym łokciem dzieje mierzy. 
Nie chcąc popaść w dawne błędy 
Mesjanicznych, mglistych mrzonek,  
Koło polskich sztywnych karków 
Okręciła swój postronek,  
By zgiąć bytu żądzę dziką 
Przed dziejowych praw logiką. 
Czcząc spełnionych faktów kolej 
I zwycięzców chytre godła,  
Nie spostrzegła, że cześć siły 
Za daleko ją zawiodła,  
I że z rąk jej rozbiór Polski 
Wziął chrzest misji apostolskiej. 
W pełnym świetle jej dochodzeń 
Jasną gwiazdą lśni despotyzm,  
I wychodzi czysto na wierzch 
Targowicy patriotyzm...  
Gdyż Kościuszko to był wariat,  
Co budował proletariat! 
I tak dalej... i tak dalej...  
Coraz śmielsze wnioski przędzie,  
I nicując dawne sądy 
Nie powstrzyma się w zapędzie,  
Aż dowiedzie, że król Herod,  
Dobroczyńcą był dla sierot. 
  1. nowa szkoła historyczna a. krakowska szkoła historyczna — ukształtowany w ostatniej ćwiartce wieku XIX w kręgu profesorów Uniwersytetu Jagiellońskiego nurt krytycznej historiografii, którego rysem charakterystycznym było zwracanie uwagi na realne, polityczne, przede wszystkim wewnętrzne przyczyny upadku I Rzeczpospolitej Polskiej, takie jak anarchia, prywata, brak poszanowania władzy państwowej przez szlachtę, wreszcie wady ustrojowe państwa, również na powstania narodowe historycy ci patrzyli przez pryzmat racjonalnego przygotowania i planu powodzenia zrywu zbrojnego, potępiając ten rodzaj działań; do historyków współtworzących krakowską szkołę historyczną należeli: ks. Walerian Kalinka, Józef Szujski, Stanisław Smolka i Michał Bobrzyński, w dziedzinie historii literatury Stanisław Tarnowski; współtworzyli oni konserwatywne ugrupowanie stańczyków. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Adam Asnyk

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Historyczna nowa szkoła · Okładka na podstawie: sparkler, Markus Grossalber@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Historyczna nowa szkoła · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/asnyk-historyczna-nowa-szkola/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis