Loreva
Loreva

Rozdział 18 z 26

X

Jeśli więc tak być mogło, kiedy mówców usta 
Znały już wszystkie formy, za czasów Augusta, 
Że stał się głos, co słowo zewnętrzne zasmucił, 
Do wnętrznego zwróciwszy, i kartę przewrócił, 
Mówiąc: «Jak chcecie głosić budujące treście, 
Gdy w głębi serca sami niedobrzy jesteście?» 
Tedy i dziś, i teraz, i wszelakiej doby, 
Mimo druk i dzienniki (dwa nasze sposoby), 
Skoro ten druk — to pieniądz, a ten pieniądz — siła, 
Jak chcecie, by się wolność słowa rozszerzyła?... 
Jeśli i te wyrocznie, które prawdy głoszą, 
Niewysłowione w sercach niewole ponoszą, 
Heroizm sam jeśli jest rolą bohaterów, 
Nie powietrzem i szkołą ludzkich charakterów, 
Czytelnik jeśli czyta własne w autorze, 
Księgarz własne kartuje, każdy żnie, nikt orze, 
Pokąd, co jest na czasie, zwie się dobrem wtedy, 
A książki się ścigają, jak welocypedy1...  
Tamten powiada «wolność», ale ruchem nogi 
Łańcuch kryje, co wlecze mu się u podłogi. 
Ów mówi «szczerość» głosem wcale nie skłamanym, 
Lecz ani spytał, czy on w sobie oszukanym. 
Ciosy ciężkie, na które niech nikt nie narzeka, 
Bo pozorne i znane, gdy widne z daleka; 
Ale, który to pisarz, księgarz i czytelnik 
Tą się zabawi rzeczą, kiedy to nie zielnik, 
Złożony ze stokroci i tych roślin wonnych, 
Które kwitną u wieszczów w ich rytmach bezzgonnych; 
Kiedy to nie jest żaden z tych złotych pejzaży, 
Gdzie babilońska wierzba nad wodą się skarży, 
Dłoń załamując białą na skronie — ni owy2 
Poetyczny dąb, ani jesion romansowy, 
Ani zieloność miękka, ni bluszcz grobów syty — 
Tylko spólny interes rzeczypospolitej!  
  1. welocyped — dawny rower z charakterystycznym wielkim kołem z przodu i małym z tyłu. [przypis edytorski] ↩
  2. owy (przestarz.) — dziś: ów. [przypis redakcyjny] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Cyprian Kamil Norwid

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Rzecz o wolności słowa · Okładka na podstawie: HAMZA BUTT@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Rzecz o wolności słowa · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/rzecz-o-wolnosci-slowa/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis