Loreva
Loreva

Utwór 9 z 21

Tren IX. (Kupić by cię, mądrości, za drogie pieniądze...)

Kupić by cię2, mądrości, za drogie pieniądze, 
Która (jesli prawdziwie mienią3) wszytki żądze, 
Wszytki ludzkie frasunki4 umiesz wykorzenić5, 
A człowieka tylko nie6 w anioła odmienić7, 
Który nie wie, co boleść, frasunku nie czuje, 
Złym przygodam8 nie podległ, strachom nie hołduje9. 
Ty wszytki rzeczy ludzkie masz za10 fraszkę sobie, 
Jednaką myśl11 tak w szcześciu, jako i w żałobie12 
Zawżdy13 niesiesz; ty śmierci namniej14 sie nie boisz, 
Bezpieczną15, nieodmienną, niepożytą16 stoisz. 
Ty bogactwa nie złotem, nie skarby wielkiemi, 
Ale dosytem17 mierzysz18 i przyrodzonemi19 
Potrzebami; ty okiem swym nieuchronionym20 
Nędznika21 upatrujesz22 pod dachem złoconym, 
A uboższym nie zajźrzysz23 szcześliwego mienia24, 
Kto by jedno25 chciał słuchać twego upomnienia. 
Nieszcześliwy ja człowiek, którym lata swoje 
Na tym strawił, żebych był ujźrzał progi26 twoje. 
Terazem nagle z stopniów ostatnich27 zrzucony 
I miedzy insze28, jeden z wiela29, policzony. 
  1. W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski] ↩
  2. kupić by cię — warto by cię kupić. [przypis redakcyjny] ↩
  3. mienić (starop.; tu forma 3 os. lm: mienią) — mówić, nazywać. [przypis redakcyjny] ↩
  4. frasunk a. frasunek (starop.; tu lm: frasunki) — zgryzota, smutek, strapienie. [przypis redakcyjny] ↩
  5. wykorzenić — wyrwać z korzeniem. [przypis redakcyjny] ↩
  6. tylko nie (starop.) — omal, o mało co. [przypis redakcyjny] ↩
  7. odmienić — tu: przemienić. [przypis redakcyjny] ↩
  8. przygodam (starop. forma C. lm rodz. ż.) — przygodom. [przypis redakcyjny] ↩
  9. nie hołdować — nie ulegać, nie poddawać się. [przypis redakcyjny] ↩
  10. mieć za (daw.) — uważać za. [przypis redakcyjny] ↩
  11. jednaka myśl — niezmienna postawa, nastrój. [przypis redakcyjny] ↩
  12. w żałobie — w smutku, w płaczu. [przypis redakcyjny] ↩
  13. zawżdy (starop.) — zawsze. [przypis redakcyjny] ↩
  14. namniej (starop.) — wcale; wcale nie. [przypis redakcyjny] ↩
  15. bezpieczny — tu: wolny od obaw, nie podlegający strachowi. [przypis redakcyjny] ↩
  16. niepożyty (starop.) — niezwyciężony, niezwruszony. [przypis redakcyjny] ↩
  17. dosyt (starop.; tu forma N. lp: dosytem) — zaspokojenie potrzeb, nasycenie; por. współczesne wyrażenie: najeść się do syta. [przypis redakcyjny] ↩
  18. mierzyć czym — oceniać ze względu na co. [przypis redakcyjny] ↩
  19. przyrodzony (daw.) — naturalny. [przypis redakcyjny] ↩
  20. nieuchroniony (starop.)— taki, przed którym nie można się uchronić, ukryć. [przypis redakcyjny] ↩
  21. nędznik (daw.) — biedak, człowiek nieszczęśliwy, nieszczęśnik (odcień znaczeniowy często pogardliwy). [przypis redakcyjny] ↩
  22. upatrywać (daw.) — szukać i umieć dojrzeć, oceniać. [przypis redakcyjny] ↩
  23. zajźrzeć (starop.; tu 2 os. lp: zajźszysz) — zazdrościć. [przypis redakcyjny] ↩
  24. szcześliwe mienie — mienie dostateczne, wystarczające i uczciwie nabyte. [przypis redakcyjny] ↩
  25. by jedno (starop.) — byleby, byleby tylko. [przypis redakcyjny] ↩
  26. progi (przen.) — siedziba. [przypis redakcyjny] ↩
  27. z stopniów ostatnich — z najwyższych stopni, wiodących do siedziby mądrości. [przypis redakcyjny] ↩
  28. miedzy insze (starop.) — między innych, pośród innych. [przypis redakcyjny] ↩
  29. jeden z wiela (starop.) — jeden z wielu. [przypis redakcyjny] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Jan Kochanowski

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Treny · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/treny/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis