Loreva
Loreva

Rozdział 14 z 48

XII

A z barwy dworskiéj gdy się raz wyłuszczy, 
Gdy ze służalca przekształcił się w człeka, 
Poszedł Szeliga, gdzie Litwa daleka, 
Gdzie dworek ojców pustoszał na puszczy. 
Niełatwe tutaj czekały nań sprawy; 
Lecz go wzmacniały szlachetne pochopy1: 
Grunta rodzinne wykupił z zastawy, 
Sam zwalił w lesie berwion cztery kopy, 
Zwiózł je do domu — a coraz to żwawszy 
Sam ociosywał kłody ku budowie, 
A dobrych ludzi na pomoc przyzwawszy, 
Począł odnawiać ojczyste pustkowie. 
Tak, kiedy bocian z wędrówki powraca, 
Ledwie powitał olszynę rodzimą, 
Zaraz go czeka i nielekka praca 
Naprawić gniazdo uszkodzone zimą. 
Tak i Szeliga, dworów wychowanek 
Razem z bocianem krzątać się nie leni; 
A póki bocian odleciał w jesieni, 
Dworek Szeligi już stanął jak wianek. 
Pod ciemnym lasem, z wysokiego wzgórka, 
Domek podnosił swe łamane szczyty2, 
Ciosany z jodły, a słomą poszyty, 
Otoczon gęstym parkanem podwórka. 
Z polnych kamieni, naprzeciw mieszkania, 
Zmurował lamus3 z dwóch piąter jak wieżę; 
Chorągiew z herbem jego dachu strzeże, 
A kilka brzózek cudnie go osłania. 
Zdobiły chatę: ogródek wzorzysty, 
Przyźba4 i ganek, i kominy z cegły, 
A stara jabłoń i klon gałęzisty 
Sowitym cieniem pół dworka zaległy. 
Wjazd stanowiły staroświeckie wrota, 
O dwojgu słupach, z furtką i przełazem, 
Z dachem ze słomy, okute żelazem, — 
Zajechać do nich aż brała ochota. 
Bo dziwna sztuka u litewskich cieśli, 
Że nasza brama zawżdy gościa złowi, 
Kogo bogowie pod wrota przynieśli 
Już jak magnesem ciągną ku dworkowi. 
Wiejskiego cieśli zaklęta siekiera 
Takim je wdzięcznym uśmiechem ubiera, 
Myśl gospodarza tak wyżłabia zdradnie, 
Że brama krzepko na rygle zabita, 
Ledwie podjeżdżasz — sama się rozpadnie, 
Radosnym skrzypem przybyłego wita. 
Skąd takie cuda? czy to z duszy szczeréj 
Co rada gościom przychylić niebiosa? 
Lub czarodziejstwo ciesielskiéj siekiery 
Jakieś nad bramą zaklęcie wyciosa? 
Trudno odgadnąć — to tylko wiadomo, 
Że w jednéj Litwie stawią takie wrota, 
Z czubiastym daszkiem, uplecionym słomą, 
Na którym świeci uśmiéch i szczerota, 
Co w dzień i w nocy, wśród lata i zimy 
Zdają się mówić: «serdecznie prosimy!». 
  1. pochop — zapęd, żarliwa chęć. [przypis edytorski] ↩
  2. łamane szczyty — tu: spadziste dachy. [przypis edytorski] ↩
  3. lamus — daw. biblioteka; składzik. [przypis edytorski] ↩
  4. przyźba właśc. przyzba — podmurówka wokół domu; wał ziemny, często obłożony kamieniami itp. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Władysław Syrokomla

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Stare wrota · Okładka na podstawie: Luz Adriana Villa A.@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Stare wrota · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/syrokomla-stare-wrota/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis