Loreva
Loreva

Utwór 11 z 17

I

W kruchcie jednéj niedzieli, wynędzniali, nieśmieli, 
Dwaj żebracy siedzieli. 
A że wcześnie dość było, a gawędzić tak miło, 
Więc się sobie gwarzyło. 
Gwarzą różnie a różnie, satyrycznie, ostróżnie, 
O panach, o jałmużnie, 
O kalectwie i latach, o szatach i o łatach, 
O dziadowskich intratach1. 
O żebrackim swym stanie, o dzwonach, o organie, 
I o księdzu plebanie. 
I rzekł Szczudło koledze: «Wiész, że doma2 nie siedzę. 
Czasem wioski odwiedzę. 
Czasem sobie zachodzę pod figurę przy drodze, 
I tam piosnki wywodzę3. 
Jest przychód jaki taki, na dzień ze dwa szostaki, 
Na kupienie tabaki. 
Ale najlepsza rada, iść, gdzie odpust wypada, 
Gdzie narodu4 gromada; 
Mówić święte pacierze i śpiéwać piosnki szczerze, — 
A pewno się grosz zbierze. 
Ale jedna przestroga, módl się tylko do Boga, 
Nie patrz, czy kwota mnoga. 
Bierz jak podarek Boży, kto ci do ręki włoży, 
A Pan Bóg ci przymnoży. 
I twych modłów nie straci, za jałmużnę współbraci, 
Dobrodziejom zapłaci!»  
Słuchał Kostél téj mowy — «Rozum — rzecze — wart głowy, 
Koncept wielce jałowy. 
Iść pod krzyżyk... a może!... zbierzesz skarby nieboże, 
Pan Bóg ci dopomoże. 
A ja idę we dwory, choć żebrackie ubiory 
Psy szarpają ze sfory. 
Mam jałmużny do syta, król mię żywi — i kwita. 
Pełna moja kaléta. 
Człek się wesprze na kuli, idzie pod zamek króli, 
Do muru się przytuli. 
Tam zjeżdżają się pany, wojewody, hetmany, 
Każdy w złoto przybrany. 
Spojrzy który k’tej stronie, ja się nisko pokłonię, 
I wyciągam me dłonie; 
Z panami trudna rada, czasem jaśna gromada 
Ani spojrzy na dziada. 
Czasem bywa człek w biédzie, gdy się wymknie po przedzie, 
Bo ktoś koniem najedzie. 
Albo gorzéj się zdarzy, kiedy żołdak ze straży 
Halabardą nędzarzy! 
Czasem — dworskie swawole — rzuci kamień pacholę, 
Wlepi siniec na czole. 
— Lecz często, zamiast psoty, ze szczególnej szczodroty, 
Rzuci czerwony złoty. 
Albo pan jaki raczy dać do ręki żebraczéj 
Sto złotych, nie inaczéj. 
Ha! każdy ma swe gusty, ja wolę kąsek tłusty, 
A ty — sielskie5 odpusty. 
Bóg dobry! tak kolego, lecz król... to co innego, 
Król to żywi biédnego! 
Nie Król, to dwór, co hula, ciebie Pan Bóg rozczula, 
Co do mnie, wolę króla. 
Wejdź pod królewskie znamię6, siądź przy zamkowéj bramie, 
Obaczysz, czy ja kłamię?» 
Szczudło głową coś kiwa, wtém organ głos przerywa, 
Wyszła święta wotywa7. 
Boga, ten króla chwali, a król, stojąc w oddali, 
Podsłuchał, co gadali. 
  1. intrata — dochód, zarobek. [przypis edytorski] ↩
  2. doma (daw.) — w domu. [przypis edytorski] ↩
  3. wywodzić — tu: śpiewać, wyśpiewywać. [przypis edytorski] ↩
  4. naród — ludzie, lud. [przypis edytorski] ↩
  5. sielski — wiejski. [przypis edytorski] ↩
  6. znamię — tu: znak; wejść pod znamię: wejść w służby. [przypis edytorski] ↩
  7. wotywa — w kościele katolickim msza odprawiana w specjalnej intencji a. msza poranna, śpiewana. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Władysław Syrokomla

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

O chwale bożej i chwale królewskiej · Okładka na podstawie: snowpeak@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

O chwale bożej i chwale królewskiej · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/syrokomla-gawedy-o-chwale-bozej/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis