XXVIII

W nocy panna Bøhn często zaglądała do Else. Bella Holm w celi obok miała konwulsje. Krzyczała i wyła, niekiedy coś ciężko spadało i rozlegał się dźwięk przypominający czkawkę.

— Czy ona pani przeszkadza? — zapytał głos Thorgren przy drzwiach.

— Tak, źle się zachowuje — odparła panna Bøhn, która stała przy łóżku Else.

— Co chwilę wskakuje do wody — powiedziała Thorgren i podeszła bliżej. — „Cii”, tak mówi. — Thorgren złożyła dłonie i uniosła je nad głowę, wychylając ciało po skosie. — Po czym daje nura na podłogę i dostaje czkawki. A właśnie, przyszłam tu pojednać się z panią Kant i kolejny raz prosić ją, żeby okazała pokorę wobec profesora.

— Ja też jej to mówiłam — powiedziała panna Bøhn. — Pani Kant źle podchodzi do profesora.

— Przecież powiedziałam, że rozmowa z tym człowiekiem jest dla mnie niemożliwa — jęknęła Else.

— To może do niego napisać? Tak byłoby dla pani lepiej?

Pokręciła głową.

— Nam to obojętne — ciągnęła Thorgren. — Tu chodzi o pani własny interes. Efekt spadającej gwiazdy, wie pani. No ale w każdym razie znów się przyjaźnimy, prawda?

Else podała jej rękę i się uśmiechnęła.

— Pisząc, sama decyduje pani, co powiedzieć — ciągnęła panna Bøhn, gdy Thorgren wyszła. — Poza tym nie musiała pani aż tak się unosić. Gdyby pani wiedziała, jaki życzliwy potrafi być profesor.

Może powinna spróbować? Rozmyślała, leżąc na poduszce i słuchając Belli Holm, która wskakiwała do morza. Wyjaśnić mu, jak strasznie tu cierpi, poprosić, żeby ją stąd wypuścił. Od tamtej rozmowy w celi nie narzekała przed nim na swą sytuację. Może sądził, że jest już względnie zadowolona.

Rankiem panna Stenberg i panna Ræder też powiedziały, że musi wreszcie napisać do profesora.

Po śniadaniu Else poprosiła o przybory piśmiennicze i, leżąc na boku w łóżku — czuła się nazbyt wyczerpana, by wstawać — podparta na lewym łokciu, piersią dotykając stolika nocnego, napisała list, który zaczynał się następująco:

„Wielce szanowny Panie Profesorze! W stanie umęczenia i wyczerpania, w którym się znajduję, prawie nie mogę wyrazić ustnie, co leży mi na sercu”. Następnie opisała swój stan — nie taki, jakim był w rzeczywistości, ale o jakim, miała nadzieję, profesor mógłby przeczytać, nie wpadając przy tym we wściekłość. Wspomniała o swej nieustępującej bezsenności i niemożności spania w tym miejscu, wśród hałasu chorych, licznych dźwięków i tak dalej. Na koniec poprosiła, by jej męża powiadomiono o jej gorącym pragnieniu, by jak najprędzej stąd się wydostać.

Gdy list był gotowy, panna Stenberg natychmiast zaniosła go profesorowi.

Później Else ubrała się i wyszła na korytarz z celami, gdzie uderzył ją nieprzyjemny zapach.

Woń dochodziła z ostatniego pomieszczenia, gdzie panna Suenson i Madonna-Hansen wśród żartów i śmiechu myły głowę Belli Holm. Szorowały ją jak dno garnka, które trzeba było wypucować na błysk.

Pani Kant podeszła bliżej. W wiadrze z wodą na podłodze leżało mnóstwo długich włosów.

— Obcięłyście ją? — zapytała.

— Byłyśmy zmuszone, aż roiło się jej na głowie. Ale teraz wszy dostaną za swoje. Ten zapach — Suenson wylała coś z butelki do miednicy z wodą na stoliku nocnym — powaliłby nawet byka.

Pielęgniarka kichnęła.

Bella Holm, której Madonna-Hansen przytrzymywała kark i ramiona, siedziała niespokojnie, wymachując ręką. Powietrze przecinała jej zakrzywiona dłoń, której palce ruszały się, jakby miały coś złapać.

— Musicie, na Boga, pozwolić mi zabrać mojego kanarka — powiedziała tonem, jakim zarzucają coś sobie przyjaciółki. — Patrzcie! Tam leci.

Else stała i patrzyła. Bella Holm ciągle machała i coś łapała, mówiła o ptakach i białych kurach.

— Proszę — powiedziała panna Suenson i zabrała miednicę z wodą i wiadro. — Przebiorę się od stóp do głów. Zajmie to tylko chwilę.

Madonna-Hansen zdjęła koce z łóżka i zsunęła halkę Belli Holm. Else ujrzała parę chudych, ciemnych nóg, spiczaste kolana i płaskie, pełne zgrubień stopy.

— Chodźmy, proszę — powiedziała pielęgniarka.

Ale zanim dotarła wraz z panią Kant do drzwi, Bella Holm wyskoczyła z łóżka i już goniła pod ścianą kanarka.

Madonna-Hansen zamknęła drzwi celi na klucz, Else zaś poszła korytarzem przed siebie.

W celi pani Fog na krześle przed łóżkiem siedział jakiś pan. Trzymał w dłoni kapelusz i przyglądał się żółtej, nieruchomej twarzy mumii wzrokiem pełnym smutku i miłości.

— To jej syn — szepnęła Madonna-Hansen.

— A mówiła pani, że nikt na tym korytarzu nie może przyjmować odwiedzin.

— Zgadza się. Ale w życiu zawsze zdarzają się wyjątki. Posłano po niego.

— Czy ona umrze?

— Tak, już niewiele jej zostało.

Else weszła do pani Syverts, która, ku jej zaskoczeniu, stała przy oknie w białym bawełnianym szlafroku w niebieskie paski. Długi, brązowy warkocz zwisał jej na plecach.

— Och, to pani, pani Kant? — odezwała się radośnie, gdy Else dotknęła jej ręki. — Myślałam, że to ktoś inny. Stoję tu i wypatruję mojego męża. Nie mogę pojąć, że nie przychodzi.

— Pozwolono pani wstać. Cieszy się z tego pani?

— Tak. Ale marznę w tym cienkim szlafroku. Czy to prawda, że jest pani żoną pana Kanta?

— Tak.

— Wygląda na takiego, który mógłby mieć zupełnie inną żonę. Bo ja go znam. — Pani Syverts skinęła dziarsko głową.

— Jaką żonę?

— Śliczną blondyneczkę z aksamitną wstążką we włosach i kokiem. Taką, co to powtarzałaby mu ciągle słodkie głupstewka. A teraz napiszę do mojego męża.

— Niech go pani poprosi, by przysłał pani cieplejszy szlafrok — powiedziała Else i wyszła na korytarz, po którym zaczęła spacerować.

Pan przy łóżku pani Fog wciąż siedział w tej samej pozycji, a twarz mumii zdawała się być pozbawiona życia.

Nieco później Else weszła do babci, która zapadła na bronchit1 i musiała leżeć.

— Widzi pani, położyli mnie do łóżka — powiedziała babcia z uśmiechem, kiwając głową — ale to mnie nie zabije. Urodziłam się siedemnastego lutego. Ile minęło od tamtej pory?

— No, zależy, w którym to było roku — odparła pani Kant.

— To bez większego znaczenia, bo w zeszłym roku wyrosła taka bujna kapusta. Ale czy nie należy się cieszyć i dziękować Bogu za takie czyste i miłe miejsce?

Gdy Else w swej drodze przez korytarz mijała pacjentkę w połogu, ta pomachała do niej, siedząc na łóżku. Pani Kant do niej weszła.

— Dziecko — odezwała się pacjentka, chwytając się kurczowo ręki Else.

— Dziecko ma się dobrze. Mówiłam pani poprzednio.

— Ale lepiej byłoby, gdyby nie żyło.

— Mówi pani teraz od rzeczy. Chyba wolałaby pani, żeby pani słodkie dzieciątko żyło?

Kobieta nie spuszczała wzroku z Else, a w jej spojrzeniu pojawiła się jakaś twardość i złość:

— Tyle ich już mamy, a pastor mówi, że Pan Bóg zażąda każdej dziecięcej duszyczki z rąk naszych.

— Proszę o tym nie myśleć — odparła pani Kant. — Tylko skupić się na powrocie do zdrowia, a wszystko będzie dobrze.

— Ale ten kocioł — szepnęła pacjentka w połogu — wielki, czarny kocioł. Wystawało z niego tyle dziecięcych główek, a Knu’ssen nie miał pieniędzy.

— Już, już, proszę się ładnie położyć.

— Czy wróci pani niedługo?

— Tak. Wieczorem.

Gdy Else opuściła pacjentkę w połogu, zajrzała do celi pani Fog. Obcy pan siedział tam w tej samej pozycji co poprzednio. Nagle jednak cicho wstał, odłożył kapelusz na podłogę, ukląkł, zasłaniając oczy rękami, i schował twarz w białym wełnianym kocu na łóżku.