Loreva
Loreva

Rozdział 4 z 27

III.

Stareć1 to czasy, które wam wygwarzę2. 
Dawno już w próchno rozpadły się ręce 
Owego ludu, co w szumnym rozgwarze 
Dał Trojdenowi3 oznaki książęce, 
Co mu zwierzając przyszłość swojej doli, 
Przybrał młodzieńca w uroczyste szaty, 
W szkarłatną szubę4 i kołpak5 soboli6, 
Dał mu miecz kuty i pancerz bogaty. 
Ten miecz i pancerz, i szubę z hatłasu7 
Dawno już wilgoć przejadła z mogiły; 
Trzy łokcie ziemi i sześć wieków czasu 
Tamtejszych ludzi dawno już przykryły. 
W stolicy Kniaziów, w odwiecznym Kiernowie, 
Kurhany władców zaorane miedzą8; 
Śpi stara Litwa — a jej potomkowie 
Nawet podania swych ojców nie wiedzą9. 
Zimnym toporem ścinają dąb wzniosły 
Z piersi pradziada na grobie wyrosły; 
A z niego drewka szczepiąc10 do komina, 
W święto do ognia zaprosiwszy gości, 
Naród cóś11 marzy, niby przypomina, 
Majaczy powieść o starej przeszłości. 
Wtedy cóś burzy jego krew zaskrzepłą, 
Iskra zapału odżywa w nim jawna; 
Czy to z powieści, czy z kominka ciepło? 
Może ten ogień tlał w duszy od dawna? 
Bóg raczy wiedzieć! 
  1. stareć — forma z partykułą -ci; skróconą do -ć; streć to czasy: stare ci to [są] czasy. [przypis edytorski] ↩
  2. wygwarzyć — tu: opowiedzieć. [przypis edytorski] ↩
  3. Trojden a. Litawor Trojden, a. Traidenis (zm. 1282) — wielki książę litewski w latach 1269–1282, wybitny dowódca; prowadził wyprawy łupieżcze na ziemiach krajów ościennych; dwukrotnie pokonał zakon kawalerów mieczowych (pod Karusami i pod Kiernowem), powstrzymał najazd Tatarów; dążył do zjednoczenia Bałtów przeciwko niemieckim kolonizatorom chrześcijańskim, do czego udało się mu przekonać zmagających się w tym czasie z zakonem krzyżackim Jaćwingów, Żmudzinów i Prusów; działał na rzecz powrotu Litwy do pierwotnej wiary pogańskiej; zapoczątkował zbliżenie polityczne Litwy z ziemiami polskimi, mianowicie z Mazowszem (przypieczętowane ślubem córki z księciem mazowieckim Bolesławem II). W roku 1282, kiedy toczy się akcja utworu, nie mógł być „młodzieńcem”, jak jest tu opisywany, ponieważ walkę o władzę rozpoczął niemal 20 lat wcześniej, a więc liczył sobie co ok. 40 lat lub nawet więcej. [przypis edytorski] ↩
  4. szuba — obszerny płaszcz a. futro. [przypis edytorski] ↩
  5. kołpak — futrzana, wysoka czapka. [przypis edytorski] ↩
  6. soboli — sobolowy; z futra sobola. [przypis edytorski] ↩
  7. hatłas — atłas. [przypis edytorski] ↩
  8. miedza — podłużny skrawek ziemi oddzielający pola uprawne. [przypis edytorski] ↩
  9. nie wiedzieć (daw.) — nie znać. [przypis edytorski] ↩
  10. szczepić — tu: rozszczepiać, dzielić na niewielkie kawałki. [przypis edytorski] ↩
  11. cóś — dziś: coś. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja

Domena publiczna · Władysław Syrokomla

Źródło: Wolne Lektury

Szczegóły techniczne

Komponent: base-text

znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Córa Piastów · Okładka na podstawie: puliarf@Flickr, CC BY 2.0

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: CC-BY-2.0

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: cover

Córa Piastów · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/syrokomla-cora-piastow/

Źródło: Wolne Lektury

Licencja: LAL-1.3

Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe

Szczegóły techniczne

Komponent: editorial

Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.

Zgłoś błąd tłumaczenia

Przypis