Źródło i licencja tłumaczenia
Dąb
Wbiegł na chóry kościelne krzepki upiór dębowy
I poburzył organy rąk swych zmorą nie zmorą,
Jakby naraz go było wespół2 z gędźbą3 kilkoro.
Rozwiewała się, trzeszcząc, gałęzista czupryna,
I szerzyła się w oczach niewiadoma kraina,
A on piersi wszem dudom4 nastawił po rycersku,
A w organy od ściany uderzał po siekiersku!
Dopomóż ci Maj,
Dopomóż ci miech, duda
I wszelaka ułuda!
Pokrzyżował ryk z jękiem, a lamenty ze wrzawą,
Aż z tej dudy — marudy dobył dłonią sękatą
Pieśń od wnętrza zieloną, a po brzegach kwiaciatą.
Wyszli święci z obrazów, bo już mają we zwyku6,
Że się garną śmierciami do śpiewnego okrzyku.
I Bóg przybył skądinąd, niebywały w tej porze,
Niebywały, lecz cały zasłuchany! O, Boże!
Dopomóż ci Maj,
Dopomóż ci miech, duda
I wszelaka ułuda!
Rozpacz liści, porwanych wirem zimnych strumieni,
I grał marsze żałobne muchomorów, co kroczą
Jedną nogą donikąd, kiedy zgon swój zaoczą7.
I grał o tym, jak mszary8 jeno9 milczą a milczą,
Jak śmierć leśna śpi na wznak pod jagodą, pod wilczą10,
I jak rosa bez oczu swymi łzami się nęka,
I jak drzewo pod ziemią w nagły żal się rozklęka!
Dopomóż ci Maj,
Dopomóż ci miech, duda
I wszelaka ułuda!
Grał wszystkimi jarami12 wszystkie naraz parowy13!
Aż ten ołtarz zlękniony, gdzie wyzłota14 się święci,
Chciał już runąć na ziemię, lecz potłumił swe chęci.
A on wpodłuż15 organów, stare miażdżąc im koście16,
Porozpędzał swe dłonie, jak te nogi po moście,
I rozwiawszy tłum dźwięków po pieśniowym rozłogu17,
Wygrzmiał z miechów to wszystko, co las myśli o Bogu!
Dopomóż ci Maj,
Dopomóż ci miech, duda
I wszelaka ułuda!
Skoro Bóg się o sobie snów dębowych dowiedział.
«Odkąd żyję na świecie, a wszak jestem wieczysty,
Nigdym dotąd nie słyszał19 takiego organisty!»
Grajek znawstwu bożemu na pamiątkę i chwałę
Porozbujał pieśń górą w dwa ruczaje20 niestałe,
Rozmurawił21 ją dołem, aż się kościół zielenił,
A cienistym przyśpiewem twarz słuchacza ocienił!
Dopomóż ci Maj,
Dopomóż ci miech, duda
I wszelaka ułuda!
A w tej duszy mu było i ruczajno, i leśno,
I coś jeszcze miarkował23, i coś dumał na stronie,
I biegł żywcem do grajka, i wyciągał swe dłonie!
Święci, wiedząc, co czynią, w nagłej cudom podzięce
Poklękali radośnie, wziąwszy siebie za ręce,
Bo od kiedy świat światem, a śmierć jego obrębem,
Po raz pierwszy Bóg, płacząc, obejmował się z dębem!
Dopomóż ci Maj,
Dopomóż ci miech, duda
I wszelaka ułuda!
- dąbrowa — las dębowy. [przypis edytorski] ↩
- wespół — wspólnie. [przypis edytorski] ↩
- gędźba (starop.) — muzyka, gra. [przypis edytorski] ↩
- dudy — instrument ludowy składający się z piszczałek, do których powietrze tłoczono za pomocą skórzanego miecha. [przypis edytorski] ↩
- graj — muzyk. [przypis edytorski] ↩
- zwyk — nawyk. [przypis edytorski] ↩
- zaoczyć (rzad.) — zobaczyć. [przypis edytorski] ↩
- mszar — bagienna roślinność. [przypis edytorski] ↩
- jeno (daw., gw.) — tylko. [przypis edytorski] ↩
- pod wilczą — chodzi o wilczą jagodę. [przypis edytorski] ↩
- dur — odurzenie. [przypis edytorski] ↩
- jar — dolina, wąwóz. [przypis edytorski] ↩
- parów — dolina o stromych, porośniętych roślinnością zboczach. [przypis edytorski] ↩
- wyzłota — pozłota. [przypis edytorski] ↩
- wpodłuż — dziś popr.: wzdłuż. [przypis edytorski] ↩
- koście — dziś popr. forma B. lm rzecz. kość: kości. [przypis edytorski] ↩
- rozłóg — otwarta przestrzeń. [przypis edytorski] ↩
- inszość (daw.) — inność. [przypis edytorski] ↩
- nigdym dotąd nie słyszał — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: nigdy dotąd nie słyszałem. [przypis edytorski] ↩
- ruczaj (poet.) — strumień. [przypis edytorski] ↩
- rozmurawić (neol.) — zazielenić. [przypis edytorski] ↩
- bezkreśny — dziś popr.: bezkresny. [przypis edytorski] ↩
- miarkować (daw.) — dostrzegać, orientować się, rozumieć. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja
Domena publiczna · Bolesław Leśmian
Źródło: Wolne Lektury
Szczegóły techniczne
Komponent: base-text
znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Łąka (tom) · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/lesmian-laka-tom/
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: LAL-1.3
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: editorial
Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.