SPRAWA PIERWSZA UPADEK PIERWSZYCH RODZICÓW

Odsłonięta część środkowa tryptyku. W niej wyobrażony Raj, a więc drzewo pośrodku, obwieszone jabłkami, złoconymi orzechami i świecidełkami. Nieco głębiej dwa krzaki. Adam i Ewa stoją po obydwu stronach drzewa owego. Adam bo prawej stronie, Ewa po lewej. Są półnadzy. Szaty ich z liści łopianu. Ewa ma na głowie wianek. Adam i Ewa stoją nieruchomo, jakby we śnie pogrążeni. (Jeszcze ich Bóg nie stworzył). Pod koniec preludium Adam budzi się. Ręce ma złożone na piersiach.

wielce przerażona, ale spuszczone ku ziemi oczy i ciążenie jej ciała bardziej ku lewej stronie każą się domyślać, iż ulega już podszeptom Diabła

surowo jak ojciec do dziecka

grożąc pięścią

Wychodzi na prawo, śpiewając wesoło.

śpiew jego ginie za sceną

została sama, patrzy, czy Adam nie widzi, zbliża się do drzewa

podczas jej słów z wolna rozsuwa się zasłona w lewym, złym skrzydle tryptyku

Z tymi słowy zasłona w lewym skrzydle rozsunęła się zupełnie. Teraz widać, czyja dłoń to zrobiła, bo ukazuje się Diabeł. Ma twarz poczernioną sadzami, na grzbiecie czarny kożuch barani, buty czerwone. Z kudłatego łba wystają rogi.

nie wychodzi poza ramy „złej” części tryptyku i rozmawia z Ewą jakby przez ścianę

gdy chce silniej na Ewę natrzeć, z ogromnym natężeniem wykonywa5 ruchy dziwaczne, podobne do „pas magnetycznych”

Ewa zlękła się, a on do niej, obleśnie kłaniając się:

aż się tarza ze śmiechu

dziecinnie uśmiechnięta, palec w ustach

pod naporem magnetycznej siły Diabła, bezwiednie niemal, sięga po owoc; ruchy jej powolne, senne, rytmicznie uzgodnione ze słowami

Prawą ręką zerwała jabłko i podniosła do ust, lewą jednocześnie zdjęła wianek i rzuciła na ziemię. Słychać śpiew Adama z prawej strony. Ewa stoi nieruchomo. Twarz jej przybrała wyraz niewysłowionej błogości. Diabeł z przeraźliwym śmiechem zasuwa szybko zasłonę lewego skrzydła tryptyku.

Wszedł, wesoło przytupując, ale zobaczywszy Ewę, urwał i stanął jak wryty.

podaje mu jabłko

Adam, podobnie jak przed chwilą Ewa, bezwiednie bierze owoc z jej rąk i kosztuje

na twarzy jego ten sam wyraz rozkoszy

nagle rzuca ogryzek i mówi z lękiem i rozpaczą

Z tymi słowy cofają się wstydliwie w głąb i kryją się za krzakami tak, że tylko głowy ich widać

odsłania prawą, „dobrą” część tryptyku

ma na sobie zgrzebny strój chłopski, tylko przepasany jest pasem, ozdobnie nabijanym

w ręku miecz w kształcie płomienia

skrzydła ze srebrnej, papierowej łuski

jak uczniak, wykręcając się, zwala winę na Ewę, która wygraża mu pięściami

już od pewnej chwili zasłona w lewym skrzydle poczęła się rozsuwać

spoza zasłony Diabeł tchórzliwie wyścibia łeb swój

w podobny sposób jak Adam, spycha winę na Diabła

Diabeł wściekły wygraża jej pięścią

markotnie

zasuwa teraz zasłonę prawego skrzydła i wchodzi do części środkowej tryptyku

staje pośrodku, między Adamem i Ewą

znika, zasuwając zasłonę części środkowej.

Adam i Ewa schodzą na poziom sceny, ponuro patrząc w ziemię. Gdy światło rajskie znikło sprzed ich oczu, są jakby ociemniali, błądzą w półmroku, z wyciągniętymi rękoma idą przed siebie. Adam chce wrócić do Raju, ale nie może trafić. Gdy tak stoją zrozpaczeni, spostrzegają nagle na przodzie sceny leżącą kądziel i łopatę. Po namyśle Ewa siada na ziemi, po prawej stronie nieco bliżej widowni i zaczyna prząść, leniwie i niezręcznie. Adam z wielkim trudem usiłuje kopać, ale robota idzie mu jak po grudzie. Podczas tej niemej sceny organy grają znane już preludium na temat „Ach zła Ewa narobiła...”.

przestaje kopać, ociera pot z czoła

odcina mu się ze złością

coraz zapalczywiej

zaczyna okładać łopatą Ewę, ta z wrzaskiem ucieka, Adam goni za nią

całej tej scenie przypatruje się z radością Diabeł, który ukazał się w lewym skrzydle tryptyku w ten sam sposób, co poprzednio

Adam i Ewa w strapieniu tulą się do siebie

słyszany tylko przez Adama

nie patrząc na Diabła, odpędza go łopatą

bezczelnie

z innego tonu, poczciwie, dla większej skuteczności kuszenia dobywa gorzałki z koszyka i częstuje nią Adama, sam przybijając, ale Adam, wciąż nań nie patrząc, nie przyjmuje poczęstunku

opierając się ostatnim wysiłkiem

z jawną radością, wyciągając ku Adamowi szponiaste ręce

już, już chce się rzucić na Adama, gdy wtem w prawym skrzydle ukazuje się Archanioł-Michał

Adam i Ewa westchnęli, doznawszy ulgi

kłótliwie

uroczyście

Adam i Ewa wstają z klęczek i, ze złożonymi na piersiach rękoma, wychodzą na prawo

Anioł, postawszy chwilę, zasłonę zasuwa

podczas tej akcji za sceną śpiewa chór, wyraźnie oddzielając każde słowo tak, żeby tekst był zrozumiały

w tonacji wyższej