Źródło i licencja tłumaczenia
Rozdział dwudziesty czwarty
jako na sekretarstwie tym Hieronim ciekawych doświadczał przypadków i jak wypędzony precz został.
Nie były głupcy, jak myśli niektóry.
Z ich przypowieści, owszem, słów
Rozum wyziera, i to zdrów.
W owych przysłowiach dawnych, prosto z rożna,
Co jeszcze teraz świecą się,
Jakby kto złotem powlókł je.
Badać mądrości ojców i zwyczaju,
O przypowieści pytaj wprost,
Bo to przez wieki — pewny most.
Aż mu się ucho urwać komu zdarzy. »
A także mówią: «Nie chwal dnia,
Aż się za górę słońce ma.»
Sprezentowany będzie w tym rozdziale
I to mi tylko przykro, że
Na Hieronimie skrupi3 się.
Na dobrej gracji, na tłustym obroku4,
A spał jak gdyby wprost za dwóch,
Po szyję tonąc w ciepły puch.
Aż się na biedę swoją wreszcie zaśle-
Pił w pannie, której, jako jest
Wyżej, dał dźwięczne imię chrzest.
Które mieć zwykły niewiasty w miłości,
Poznał, jako ta panna mu
Sprzyjać zaczęła też co tchu.
Zdawało mu się, że już gdzieś tę panią
Widział był kiedyś; ale gdzie,
Tego domyślić nie mógł się.
Szybkie postępy czynił w znajomości,
Szło bowiem o to, żeby się,
Czy znał, upewnić — czy też nie.
Wbrew zaleceniom i warunkom pana,
Oświadczył afekt5 pannie tej,
Jako mu życie nic bez niej.
Tymże afektem jest właśnie ruszona
I że to łatwo jest jak nic,
Bo pan jest stary, głupi fryc6.
W tym ostrożności wszelako sposobie,
Który by zawsze ustrzegł ich
Od oczu i od uszu złych.
Zdała się wcale7 w tym rutynowaną
I sprytu miała dość i sił,
Aby pan także kontent był.
Chustki, szaliki, zapinki, forboty9 —
Ledwo pomyślał sobie co,
Wszystko miał skrybent z panną tą.
Na dłuższej u niej zatrzymał gawędzie,
Zegarek piękny z skrytki gdzieś
Wyjęła panna, mówiąc: «Weź!»
Alić, spojrzawszy, zakrzyknie co siły:
«Do diabla! Wszakci to ten sam!
Toż ten zegarek dobrze znam.»
Zaś do skrybenta rozśmiała się mile,
Rzekąc, iż student, co zna go,
Zegarkiem tym obdarzył ją.
«Do licha! Ja to byłem tym studentem!
Jechałem właśnie z panną i
Zegarek ten skradziono mi!»
Rzekąc: «A, to my już jeździli razem! » —
I bardzo mile jęli10 wraz
Wspominać ów dawniejszy czas.
Gdy im tak gwiazda zabłysła młodości
I ów dyliżans, który był
Pierwszą areną panny sił.
Sympatii, którą od ujrzenia chwili
Poczuli nic nie wiedząc, że
Od lat tak dawnych znają się.
Wręcz przeznaczone widzieli w nim życie
I mniej się teraz strzegli już,
Pędząc dni z sobą pełne róż.
Wciąż skrybent jej się pilnował spódnicy,
Czy to poranek, czy też noc —
Taka przeznaczeń bywa moc.
Lub zapisywać, szła mu asystować,
Tak że ją ciągle w pobok miał,
Czyli to siedział, czy też stał.
Nie zapomniała panna o jedzeniu:
Nerki, wątróbki, wszystko to
Na stronę dla skrybenta szło.
Maślacza11 ważne znikały gąsiory,
A burgund z miejsca, w którym stał,
Tak szedł, jak gdyby nogi miał.
Pod pańskim przez pół otworzonym okiem
Złą stronę miały jedną tę,
Że całe mógł otworzyć je.
Ostrzegające grzmoty dalekiemi
I już się stary chmurzył pan,
Lecz wodę jeszcze nosił dzban.
Wezwał pan przed się nagle Hieronima
I rzekł mu gniewnie: «Cóż to waść
Po cudzych miedzach chodzisz kraść? »
Jako o niczym myśli nie miał takiem
I jako woli iść stąd precz,
Niż z panną ową mieć tę rzecz.
Pan się rozmarszczył (był miękkiej natury)
I rzekł: «A toś mi wybił ćwiek!
Jak tak, to siedź tu choćby wiek. »
Szedł do komody i spinki w niej szukał
Albo breloka, albo co,
Lecz była, jakby wymiótł ją.
W cieniu smakując rozkoszy i skrycie,
A w dzień regestry trzymał tak,
Że i w makówkach liczył mak.
Pan, czy z trafunku12, czy też że był chory —
Dość że zupełnie nie mógł spać
I postanowił w nocy wstać.
A sam nie wiedział, jak by go zgotować,
Może z lawendy kropli chciał —
Dość że niepokój jakiś miał.
I świecy niosąc przed sobą ogarek,
Aż do komnatki zaszedł tam,
Gdzie pannę myślał zastać sam.
Puścił pan świecę, a podniósł cybucha:
«Fur batalionów, beczek sto
Milionów diabłów! A to co?!»
Bo świeca zgasła, noc była jak smoła.
Szloch słychać panny, prośby, lecz
Skrybent przed świtem musiał precz.
Los za otwartą nie wyrzucił bramę,
Lecz się zaklęła panu, że
Nic nie wie co, jak albo gdzie!
Z kilkorgiem guzów uszedł ledwo żywy,
Choć się na święty klęła chrzest
Panna, że też niewinny jest.
- praszczur — przodek. [przypis edytorski] ↩
- lustr (daw.) — blask. [przypis edytorski] ↩
- skrupić się (daw.) — (o karze, przekrości itp.) spaść na kogoś, skupić się na kimś. [przypis edytorski] ↩
- obrok — tu: wyżywienie. [przypis edytorski] ↩
- afekt (daw.) — uczucie. [przypis edytorski] ↩
- fryc (pogardl.) — Niemiec. [przypis edytorski] ↩
- wcale (daw.) — całkiem. [przypis edytorski] ↩
- żabot — ozdoba ze zmarszczonego materiału, umieszczana zwykle na froncie koszuli. [przypis edytorski] ↩
- forbot (daw.) — frędzel. [przypis edytorski] ↩
- jąć (daw.) — zacząć. [przypis edytorski] ↩
- maślacz — rodzaj słodkiego wina węgierskiego. [przypis edytorski] ↩
- trafunek (daw.) — traf, przypadek. [przypis edytorski] ↩
Źródło i licencja
Domena publiczna · Karl Arnold Kortum
Źródło: Wolne Lektury
Szczegóły techniczne
Komponent: base-text
znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Jobsjada · Okładka na podstawie: Tasteful Lighting, Orin Zebest@Flickr, CC BY 2.0
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: CC-BY-2.0
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: cover
Jobsjada · Fundacja Wolne Lektury; https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/kortum-jobsjada/
Źródło: Wolne Lektury
Licencja: LAL-1.3
Zmiany: znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Szczegóły techniczne
Komponent: editorial
Domena publiczna · Maria Konopnicka
Źródło: Wolne Lektury
Szczegóły techniczne
Komponent: translation
znormalizowano HTML; pominięto wyłączone komponenty dodatkowe
Adaptacje komponentów Share-Alike muszą zostać udostępnione na tych samych warunkach.